@Article{Szyfter2008,
journal="Postępy w chirurgii głowy i\&nbsp;szyi/Advances in Head and Neck Surgery",
issn="1643-9279",
volume="7",
number="2",
year="2008",
title="Rola wirusa brodawczaka (HPV) w nowotworach głowy i szyi",
abstract="Ludzki wirus brodawczaka (ang. human papilloma virus \&#8211; HPV) długo wiązano sprawczo z nowotworami anogenitalnymi. Badania z ostatnich lat dowodzą, że odgrywa on analogiczną rolę w zachorowaniach na nowotwory głowy i szyi. Potencjał kancerogenny wykazują niemal wyłącznie tzw. warianty dużego ryzyka \&#8211; HPV 16 i HPV 18. Nowotwory głowy i szyi zależne od HPV mogą występować u osób niepalących tytoniu, niepijących alkoholu, ale prowadzących aktywne życie seksualne, a wiek chorych jest niższy niż typowych pacjentów. Rokowania łącznie z czasem przeżycia są lepsze niż u typowych pacjentów. Najczęstsze miejsca anatomiczne w obrębie głowy i szyi, w których rozwija się nowotwór HPV-zależny, to gardło górne (zwłaszcza migdałki podniebienne) i jama ustna. Metodami biologii molekularnej wykazano całkowicie odrębny mechanizm kancerogenezy niż powodowany kancerogenami obecnymi np. w dymie tytoniowym. Z tego powodu zaczęto ostatnio odróżniać w grupie nowotworów głowy i szyi nowotwory zależne od HPV. Zaproponowano stosowne działania prewencyjne, natomiast próba wprowadzenia właściwej strategii terapeutycznej jest dopiero na etapie badań laboratoryjnych i klinicznych.",
author="Szyfter, Krzysztof
and Wierzbicka, Małgorzata",
pages="41--50",
url="https://www.termedia.pl/Involvement-of-human-papilloma-virus-in-head-and-neck-cancer,11,11684,1,1.html"
}