@Article{Tomaszewski2010,
journal="Reumatologia/Rheumatology",
issn="0034-6233",
volume="48",
number="2",
year="2010",
title="Czynniki ryzyka upadków i złamań kości u pacjentów chorych  na reumatoidalne zapalenie stawów",
abstract=" Cel pracy:  Ocena czynników ryzyka i częstości występowania upadków i złamań kości u chorych na reumatoidalne zapalenie stawów (RZS).   Materiał i metody:  Do badania kwalifikowano pacjentów chorych na RZS (spełniających kryteria ACR z 1984 r.). Dane na temat stanu zdrowia zebrano na podstawie ankiety zawierającej Kwestionariusz Oceny Stanu Zdrowia (HAQ), pytań dotyczących chorób, przyjmowanych leków, upadków i złamań kości w okresie ostatnich 12 miesięcy.   Wyniki:  Przebadano 167 kobiet (89,8%) i 19 mężczyzn (średni wiek \&plusmn; SD 58,5 \&plusmn;13,8 roku). Średni czas trwania choroby wynosił 14,4 \&plusmn;10,7 roku. Średnia wartość HAQ 1,36 \&plusmn;0,76. Z grupy 186 osób upadek przydarzył się 80 badanym (43%). U 28 chorych (35%) upadek zakończył się złamaniem bądź złamaniami obwodowymi. Liczba upadków dodatnio korelowała z wynikiem HAQ (r = 0,32; p < 0,05) oraz czasem trwania choroby (r = 0,31; p < 0,05). Głównymi czynnikami ryzyka upadków w badanej grupie były zawroty głowy [iloraz szans (OR) = 2,68], stosowanie leków hipotensyjnych (OR = 2,27) i przeciwdepresyjnych (OR = 2,56), deformacje stóp (OR = 3,14) oraz wysoki wskaźnik HAQ (OR = 2,08). Czas trwania RZS (OR = 1,05) i wiek (OR = 1,04) praktycznie nie wpływały na ryzyko upadków. Głównymi czynnikami ryzyka złamań kości w badanej grupie były osteoporoza (t-score < \&#8211;2,5) (OR = 4,70), stosowanie leków hipotensyjnych (OR = 4,98), deformacje stóp (OR = 4,82), zawroty głowy (OR = 3,30) oraz wysoki wskaźnik HAQ (OR = 3,12).   Wnioski:  Upadki są poważnym problemem w przebiegu RZS. Głównymi czynnikami sprzyjającymi upadkom i złamaniom u chorych na RZS są deformacje stóp, zawroty głowy, zażywanie leków obniżających ciśnienie tętnicze oraz wysoka wartość HAQ.",
author="Tomaszewski, Krzysztof
and Chmielowska, Katarzyna
and Zarychta, Magdalena
and Głuszko, Piotr",
pages="98--103",
url="https://www.termedia.pl/Risk-factors-for-falls-and-bone-fractures-in-patients-with-rheumatoid-arthritis,18,14792,1,1.html"
}