@Article{Oniszczenko2011,
journal="Neuropsychiatria i Neuropsychologia/Neuropsychiatry and Neuropsychology",
issn="1896-6764",
volume="6",
number="3",
year="2011",
title="Artykuł poglądowyGenetyka osobowości: krótki przegląd najnowszych badań",
abstract="W artykule dokonano krótkiego przeglądu badań z lat 2009–2011 dotyczących genetycznych podstaw osobowości. Przedstawiono badania opierające się na paradygmacie genetyki zachowania oraz badania asocjacyjne. Analizy genetyki zachowania wskazują na istotny wpływ czynników genetycznych i środowiskowych zarówno na zachowanie normalne, jak i patologiczne. Dostarczają również wiedzy o korelacjach genetycznych i środowiskowych cech oraz zaburzeń. W ostatnich latach wykazano wysokie korelacje genetyczne składników wytrzymałości psychicznej: kontroli, zaangażowania, wyzwania i zaufania, a także korelacje genetyczne pomiędzy składnikami wytrzymałości a stylami humoru i składnikami Wielkiej Piątki (Big Five). Inne dane informują o genetycznych korelacjach pomiędzy cechami PEN (psychotyczność, ekstrawersja, neurotyczność) a ryzykownymi zachowaniami seksualnymi. Wykazano też genetyczne korelacje zaburzeń zachowania oraz prospołeczności, negatywnej emocjonalności i śmiałości. Negatywna emocjonalność okazała się też genetycznie skorelowana z objawami obsesyjno-kompulsywnymi. Korelacji genetycznej towarzyszy zazwyczaj korelacja środowiskowa badanych cech i zachowań. Badania asocjacji informują o związkach pomiędzy cechami osobowości a polimorfizmami genetycznymi w obrębie genów kandydujących. Obok polimorfizmów w genach związanych z systemem dopaminergicznym i serotoninergicznym odkryto również powiązania cech osobowości z innymi genami. Wiele tych asocjacji odnosi się do cech opisanych w modelu Wielkiej Piątki. W badaniach tych oznaczano zarówno polimorfizmy pojedynczego nukleotydu, jak i polimorfizmy zmiennej liczby powtórzeń tandemowych. W najnowszych badaniach osobowości wykorzystywane są obie te grupy markerów biologicznych.",
author="Oniszczenko, Włodzimierz",
pages="113--119",
url="https://www.termedia.pl/-Review-article-Genetics-of-personality-a-brief-overview-of-recent-research,46,18154,1,1.html"
}