@Article{Mackiewicz2013,
journal="Menopause Review/Przegląd Menopauzalny",
issn="1643-8876",
volume="12",
number="5",
year="2013",
title="Immunoterapia chorych na zaawansowanego czerniaka skóry",
abstract="Zachorowalność na czerniaka na świecie wzrasta. Czerniak jest jednym z najbardziej immunogennych nowotworów u ludzi. W ostatnich latach opracowano różne innowacyjne i obiecujące strategie terapeutyczne w czerniaku,  które modulują odpowiedź immunologiczną lub docelowe różne wewnątrzkomórkowe szlaki. W badaniach III fazy, oceniających skuteczność nowych leków, wykazano korzyść w zakresie wydłużenia przeżycia chorych leczonych ipilimumabem (przeciwciało anty-CTLA-4) oraz wemurafenibem (inhibitor BRAF). Leki te zostały zarejestrowane w Europie i USA; również dabrafenib (inhibitor BRAF) i trametynib (inhibitor MEK) dopuszczono do obrotu w USA do leczenia przerzutowego czerniaka. Liczne nowe immunoterapeutyki, takie jak anty-PD-1, anty-PD-1L czy szczepionki rakowe, wykazują wysoki odsetek trwałych odpowiedzi po zastosowanym leczeniu u chorych na zaawansowanego czerniaka, jednak ich skuteczność musi zostać  potwierdzona w badaniach III fazy. Wyniki pochodzące z badań przedklinicznych i klinicznych wczesnej fazy wskazują na wysoki potencjał immunoterapii skojarzonej z innymi lekami – obecnie wiele nowych terapii skojarzonych ocenianych jest w badaniach I lub II fazy u chorych na czerniaka z przerzutami.",
author="Mackiewicz, Jacek
and Krokowicz, Łukasz",
pages="429--433",
doi="10.5114/pm.2013.38599",
url="http://dx.doi.org/10.5114/pm.2013.38599"
}