@Article{Włodarkiewicz2014,
journal="Dermatology Review/Przegląd Dermatologiczny",
issn="0033-2526",
volume="101",
number="2",
year="2014",
title="Rogowacenie słoneczne – aktualny stan wiedzy. Stanowisko ekspertów Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego",
abstract="W ostatnich latach obserwuje się dynamiczny wzrost liczby zachorowań na nowotwory skóry, u podłoża których leży ekspozycja na promieniowanie ultrafioletowe (ang.  ultraviolet radiation  – UVR). Rogowacenie słoneczne ( actinic keratosis  – AK) jest powszechną chorobą skóry charakteryzującą się występowaniem zmian hiperkeratotycznych na podłożu skóry uszkodzonej działaniem promieni ultrafioletowych (ang.  photodamaged skin ) lub skóry starczej, najczęściej u ludzi rasy kaukaskiej. Do czynników ryzyka rozwoju AK zalicza się: starszy wiek, płeć męską, kumulacyjną dawkę promieniowania ultrafioletowego i niski fototyp skóry, zamieszkanie w strefach geograficznych okołorównikowych oraz przewlekłe stosowanie leków immunosupresyjnych. Obecnie nie zidentyfikowano jednoznacznie cech klinicznych wskazujących na ogniska AK predysponujące do rozwoju formy złośliwej, niemniej wytypowano niektóre objawy, do których należą m.in.: naciek lub zapalenie, średnica powyżej 1 cm, szybkie powiększanie się zmiany, krwawienie, rumień i owrzodzenie. W badaniach nad patogenezą AK jednoznacznie wykazano, że jest ono początkową formą i inicjuje pewną sekwencję zmian chorobowych powstających w obrębie skóry uszkodzonej przez promieniowanie słoneczne. Zmiany typu AK mogą ulec samoistnej regresji, pozostać w niezmienionej formie przez wiele lat albo ulec progresji do raka kolczystokomórkowego. Ta koncepcja AK spowodowała nowe podejście terapeutyczne, uwzględniające cały obszar zagrożenia nowotworowego, z zastosowaniem 5-fluorouracylu, imikwimodu, terapii fotodynamicznej oraz mebutynianu ingenolu. W artykule zostały omówione podstawowe informacje na temat patogenezy AK, możliwości terapeutyczne oraz zasady profilaktyki.",
author="Włodarkiewicz, Adam
and Narbutt, Joanna
and Adamski, Zygmunt
and Chodorowska, Grażyna
and Kaszuba, Andrzej
and Reich, Adam
and Szepietowski, Jacek",
pages="156--167",
doi="10.5114/dr.2014.42831",
url="http://dx.doi.org/10.5114/dr.2014.42831"
}