@Article{Pasz-Walczak2004,
journal="Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia",
issn="1428-2526",
volume="8",
number="6",
year="2004",
title="Podstawowe mechanizmy kancerogenezy w jelicie grubym",
abstract="Obecnie uważa się, że istnieją 2 podstawowe schematy dotyczące patogenezy raka jelita grubego: tor mutacyjny gruczolak \→ rak oraz nowotwory związane z niestabilnością mikrosatelitarną. W rakach powstających na podłożu gruczolaka występuje kaskada mutacji onkogenów i genów supresorowych, związana z sekwencją zdarzeń: prawidłowa błona śluzowa \→ gruczolak \→ rak. Istotny w tym wariancie jest fakt następowania po sobie i kumulacji mutacji poszczególnych genów, co wiąże się z kolejnymi etapami kancerogenezy. W przypadkach tych występują mutacje genów: APC, K-ras, P53 oraz utrata ramienia długiego chromosomu 18. Mutacje te są wykrywane w ok. 50\–70 proc. przypadków sporadycznego raka jelita grubego. Natomiast niestabilność mikrosatelitarna powstaje na skutek mutacji jednego z tzw. genów naprawczych lub mutatorowych, do których zalicza się MSH2, MLH1, PMS1, PMS2, MSH3, MSH6 (GTBP), przy czym mutacje w obrębie MSH2 i MLH1 są odpowiedzialne za ok. 80 proc. przypadków tego zaburzenia. W wyniku tych mutacji powstaje fenotyp, określany jako niestabilność mikrosatelitarna (MSI), związany z zaburzeniem liczby prostych jedno- do czterozasadowych powtórzeń. W procesie kancerogenezy w jelicie grubym brane są również pod uwagę inne poza mutacjami zaburzenia wpływające na ekspresję genów, określane mianem regulacji epigenetycznej. Podstawowym procesem epigenetycznym u człowieka jest hipermetylacja, wiążąca się z utratą funkcji genów w związku z zablokowaniem transkrypcji. Wykazano, że część raków jelita grubego powstaje na podłożu tego właśnie zaburzenia epigenetycznego, hipermetylację wykryto m.in. w regionach promotorowych następujących genów: MLH1, P16, P14 oraz APC.",
author="Pasz-Walczak, Grażyna
and Jesionek-Kupnicka, Dorota
and Kubiak, Robert
and Kordek, Radzisław",
pages="303--307",
url="https://www.termedia.pl/Fundamental-mechanisms-of-colorectal-carcinogenesis,3,2455,1,1.html"
}