@Article{Majda2017,
journal="Medical Studies/Studia Medyczne",
issn="1899-1874",
volume="33",
number="2",
year="2017",
title="Czynniki ryzyka wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego wśród katolików zamieszkujących tereny południowej Polski",
abstract=" Wprowadzenie:   Choroby układu sercowo-naczyniowego stanowią najczęstszą przyczynę zgonów w Polsce. Nie ma wielu publikacji dotyczących wyników badań nad wpływem religijności na zdrowie człowieka, chociaż wzrasta zainteresowanie tym tematem wśród praktyków zdrowia publicznego.   Cel pracy : Określenie wybranych czynników ryzyka sercowo-naczyniowego oraz ryzyka wystąpienia incydentu sercowo-naczyniowego u katolików.   Materiał i metody:   Badania przekrojowe przeprowadzono u 134 katolików i oparto na wynikach kwestionariusza ankiety, pomiarów antropometrycznych, badania przedmiotowego i badań laboratoryjnych (białko C-reaktywne, homocysteina, stężenie glukozy, cholesterolu całkowitego, frakcji HDL cholesterolu i triglicerydów) oraz ocenie ryzyka wystąpienia incydentów sercowo-naczyniowych na podstawie skali SCORE. Analizę statystyczną przeprowadzono na podstawie testu χ 2 . Założony poziom istotności wynosił 0,05.   Wyniki : U ponad połowy badanych katolików zdiagnozowano zwiększone stężenie homocysteiny oraz otyłość pośladkowo-udową. U ponad połowy badanych stwierdzono także podwyższone stężenie cholesterolu całkowitego, u ponad 1/4 zwiększone stężenie triglicerydów, u 1/10 zwiększone stężenie glukozy, a u prawie 1/5 podwyższone stężenie białka C-reaktywnego. Z wiekiem badanych wyniki badań biochemicznych przekraczały coraz bardziej normy. U ponad połowy badanych zdiagnozowano nadwagę lub otyłość. Przeważała otyłość gynoidalna nad otyłością androidalną. Ocena zagrożenia chorobami układu sercowo-naczyniowego u katolików wykazała, że istotnym, nowym modyfikowalnym czynnikiem ryzyka jest stężenie homocysteiny, a klasycznym – stężenie cholesterolu całkowitego i triglicerydów. U ponad połowy badanych stwierdzono umiarkowane ryzyko wystąpienia incydentów sercowo-naczyniowych. Płeć i wiek badanych okazały się istotnymi, zmiennymi i niemodyfikowalnymi czynnikami ryzyka chorób układu krążenia.   Wnioski : Pielęgniarki powinny promować postawy prozdrowotne, zachęcać do eliminacji czynników ryzyka oraz do wykonywania badań biochemicznych i pomiarów u katolików, będących grupą religijną podwyższonego ryzyka wystąpienia chorób układu krążenia.",
author="Majda, Anna
and Zalewska-Puchała, Joanna
and Kamińska, Alicja
and Bodys-Cupak, Iwona
and Suder, Marcin",
pages="88--94",
doi="10.5114/ms.2017.68701",
url="http://dx.doi.org/10.5114/ms.2017.68701"
}