@Article{Miciak-Ławicka2018,
journal="Kardiochirurgia i Torakochirurgia Polska/Polish Journal of Thoracic and Cardiovascular Surgery",
issn="1731-5530",
volume="15",
number="2",
year="2018",
title="Does the timing of aspirin administration influence its antiplatelet effect – review of literature on chronotherapy",
abstract="Publikacja stanowi podsumowanie wielokierunkowego działania aspiryny i jej roli we współczesnej medycynie. Historia aspiryny, czyli kwasu acetylosalicylowego (ASA), i jej stosowanie sięga czasów starożytnych, choć substancja w czystej postaci produkowana i sprzedawana jest od 1899 r. Początkowo wykorzystywano jej właściwości przeciwgorączkowe, przeciwbólowe i przeciwzapalne. Z czasem odkryto wiele innych korzystnych działań ASA. Mechanizm działania aspiryny został poznany dzięki brytyjskiemu farmakologowi, laureatowi Nagrody Nobla sir Johnowi Vane’owi. Poznanie działania ASA, związane z zahamowaniem cyklooksygenazy i zwiększeniem stężenia działającej wazoprotekcyjnie, przeciwzakrzepowo prostacykliny oraz zahamowaniem prozakrzepowego tromboksanu A2, zapoczątkowało epokę stosowania małych, „kardiologicznych” dawek ASA w chorobach układu krążenia. Obok dobrze poznanego działania przeciwpłytkowego odkrywane są inne właściwości ASA – niezależne od COX-1 działanie poprawiające funkcję śródbłonka, efekt hipotensyjny przy wieczornym podaniu. Na podstawie aktualnej wiedzy można mówić o plejotropowym działaniu ASA, jego zastosowaniu w zapobieganiu chorobom sercowo-naczyniowym, z uwzględnieniem działania antyagregacyjnego, rytmów okołodobowych i zasad chronoterapii.",
author="Miciak-Ławicka, Ewa
and Begier-Krasińska, Beata
and Tykarski, Andrzej
and Krasiński, Zbigniew",
pages="125--129",
doi="10.5114/kitp.2018.76479",
url="http://dx.doi.org/10.5114/kitp.2018.76479"
}