@Article{Mrozikiewicz-Rakowska2021,
journal="Leczenie Ran",
issn="1733-4101",
year="2021",
title="Postępowanie z chorym z zespołem stopy cukrzycowej – wytyczne Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran 2021: część 2",
abstract="Utrzymująca się duża liczba amputacji z powodu zespołu stopy cukrzycowej w Polsce, a także związana z tym śmiertelność skłoniły zespół ekspertów zajmujących się pacjentami z tym powikłaniem cukrzycy do opracowania kontynuacji wytycznych Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran w tej dziedzinie. W części drugiej wytycznych znajdą Państwo zalecenia dotyczące leczenia miejscowego owrzodzeń, w tym pielęgnacji i oczyszczania rany, a także doboru opatrunków specjalistycznych. Szczegółowo omówiono zastosowanie różnych form odciążeń pozwalających na bezpieczne gojenie rany oraz zrost kostny.  W dobie epidemii cukrzycy, która dotyka pacjentów z coraz młodszych grup wiekowych, nie sposób nie wspomnieć o częstszym zjawisku równoczesnego rozpoznawania cukrzycy i zespołu stopy cukrzycowej. Ponieważ owrzodzenia oraz wszystkie inne zmiany wspólnie ujmowane jako zespół stopy cukrzycowej najczęściej występują przez wiele tygodni, a nawet miesięcy, zanim pacjent znajdzie się we właściwej placówce medycznej zajmującej się profesjonalnie tym zagadnieniem, istnieje konieczność redefiniowania pojęcia „rana przewlekła”. Zgodnie z aktualnie przyjętymi standardami poprzednio używany termin powinno się zastąpić określeniem „rana trudno gojąca się”. Dotyczy to okresu, od którego należy używać właściwych terminów: pojęcie „rana trudno gojąca się” (dawniej „rana przewlekła”) odnosi się do sytuacji, gdy rana charakteryzująca się wysiękiem, zmianami martwiczymi, biofilmem ulega zwiększeniu od 3. dnia od jej powstania, a nie od 6 tygodni, jak arbitralnie przyjmowano wcześ­niej. Zmiana terminologii dotyczy wszystkich ran, u których podłoża leżą choroby ogólnoustrojowe, takie jak cukrzyca oraz przewlekła niewydolność żylna, proces miażdżycowy i choroba naczyń obwodowych, a także ran towarzyszących procesowi rozrostu nowotworowego, chorobom autoimmunologicznym oraz stanów będących wynikiem urazów, w tym oparzenia, szczególnie u pacjentów z chorobami ogólnoustrojowymi wpływającymi istotnie na wydłużenie procesu gojenia rany.  Troską autorów jest propagowanie wiedzy na temat leczenia zespołu stopy cukrzycowej. Oddając w Państwa ręce poniższy dokument, dziękujemy za zaangażowanie wszystkim ekspertom, którzy uczestniczyli w jego tworzeniu. Mamy nadzieję, że przyczyni się on do zmniejszenia liczby amputacji z powodu zespołu stopy cukrzycowej w Polsce.    W imieniu Zarządu Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran  dr hab. med. Beata Mrozikiewicz-Rakowska",
author="Mrozikiewicz-Rakowska, Beata
and Jawień, Arkadiusz
and Szewczyk, Maria T.
and Sopata, Maciej
and Korzon-Burakowska, Anna
and Dziemidok, Piotr
and Gorczyca-Siudak, Daria
and Tochman-Gawda, Anna
and Krasiński, Zbigniew
and Rowiński, Olgierd
and Gałązka, Zbigniew
and Nazarewski, Sławomir
and Szopiński, Piotr
and Ostrowski, Tomasz
and Bilski, Radosław
and Zozulińska-Ziółkiewicz, Dorota
and Małecki, Maciej
and Czupryniak, Leszek
and Filipiak, Krzysztof J.
and Szymański, Filip M.
and Borys, Sebastian
and Liszkowski, Piotr
and Lipiński, Przemysław
and Małyszko, Jolanta
and Stompór, Tomasz
and Araszkiewicz, Aleksandra
and Woroń, Jarosław
and Węgrzynowski, Adam
and Staniszic, Michał
and Tusiński, Marcin
and Kłęk, Stanisław
and Wierzbiński, Piotr
and Malka, Marcin
and Czajkowski, Krzysztof
and Sobieszek-Kundro, Anna
and Mościcka, Paulina
and Banasiewicz, Tomasz
and Kołodziej, Łukasz
and Bakowska, Marta
and Kuberka, Izabela
and Kapuściok, Justyna
and Samson, Irena
and Lewandowska-Szumieł, Małgorzata
and Goralska, Beata",
pages="131--161",
doi="10.5114/lr.2021.113768",
url="http://dx.doi.org/10.5114/lr.2021.113768"
}