@Article{Zegarska2007,
journal="Menopause Review/Przegląd Menopauzalny",
issn="1643-8876",
volume="6",
number="4",
year="2007",
title="Wpływ estrogenu na zmiany zachodzące w skórze",
abstract="Skóra jest jednym z narządów pozostających pod wpływem hormonów płciowych. Największy wpływ na zmiany zachodzące w skórze u kobiet mają estrogeny, które produkowane są w komórkach ziarnistych pęcherzyków jajnikowych. Działają głównie przez receptory dla steroidów płciowych, ale mogą również łączyć się z komórką docelową poprzez błonową drogę wiązania. Liczba receptorów jest różna w zależności od obszaru skóry. Największe nagromadzenie występuje na skórze twarzy, okolicy narządów płciowych i kończyn dolnych. Występują one na keratynocytach warstwy podstawnej naskórka, melanocytach, komórkach dendrytycznych oraz śródbłonku naczyń, fibroblastach i makrofagach. Oprócz receptorów estrogenowych w skórze występują również receptory androgenowe i progesteronowe.  Estrogeny działają na wszystkie warstwy skóry. W naskórku wpływają stymulująco na procesy proliferacyjne i różnicowanie keratynocytów, ułatwiają powstawanie ziaren keratohialinowych, pobudzają fibroblasty do produkcji kolagenu oraz wpływają na zabarwienie skóry. W okresie menopauzy, w wyniku utraty aktywności pęcherzykowej jajników, dochodzi do braku pobudzania receptorów estrogenowych w skórze, co doprowadza do wystąpienia niekorzystnych objawów związanych z menopauzą. W obrębie naskórka stwierdza się atrofię, dochodzi do wygładzenia granicy skórno-naskórkowej, a w skórze właściwej w wyniku obniżenia aktywności i syntezy fibroblastów, zmniejsza się ogólna ilość włókien kolagenowych i elastycznych. Klinicznie skóra jest cienka, mało elastyczna, pojawiają się pobruzdowania o przebiegu równoległym, zmarszczki o różnej głębokości oraz suchość skóry, a niekiedy objawy androgenizacji skóry. Starzenie menopauzalne nakłada się na starzenie chronologiczne i fotostarzenie. Stosując różne substancje czynne hamujące proces menopauzalnego starzenia się skóry można zmniejszyć objawy kliniczne, jak również opóźnić ten proces.",
author="Zegarska, Barbara
and Woźniak, Magdalena",
pages="233--238",
url="https://www.termedia.pl/The-influence-of-estrogen-on-skin-changing,4,8755,1,1.html"
}