Rola leczenia uzupełniającego w przebiegu raka nerki - Stec, Rafał; Wcisło, Gabriel; Szczylik, Cezary (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2008)
W Polsce rak nerki stanowi ok. 3% wszystkich nowotworów złośliwych. W 2004 r. stwierdzono 2150 przypadków tego raka u mężczyzn oraz 1501 przypadków u kobiet. U ponad 30% chorych leczonych radykalnie chirurgicznie (radykalna nefrektomia) pojawią się przerzuty. W I stopniu zaawansowania 5-letnie przeżycia mieszczą się w granicach między 70 a 90%, w II stopniu między 55 a 70%, w III stopniu między 20 a 30%, a w IV stopniu nie przekraczają 10%. Do najczęstszych lokalizacji przerzutów należą: węzły chłonne zaotrzewnowe, płuca, kości, mózg oraz wątroba. Istnieje duża potrzeba poszukiwania leczenia uzupełniającego w grupie chorych z niekorzystnymi czynnikami rokowniczymi. W przeszłości głównymi kierunkami zainteresowań badaczy związanymi z leczeniem uzupełniającym w przebiegu raka nerki były: radioterapia, terapia hormonalna oraz immunoterapia. Wprowadzenie nowych leków do terapii zaawansowanego raka jasnokomórkowego nerki otworzyło nowe możliwości i nowe kierunki rozwoju leczenia uzupełniającego. Podstawową grupą tych leków są inhibitory kinaz tyrozynowych – sorafenib i sunitinib. Innym kierunkiem w poszukiwaniu metod poprawiających wyniki radykalnego leczenia chirurgicznego w tej grupie chorych jest immunoterapia (przeciwciało monoklonalne przeciwko G250). Podstawą kwalifikacji chorych do leczenia uzupełniającego jest określenie czynników prognostycznych. Do potencjalnych markerów prognostycznych należą: Ki-67, p53, gelsolina, wimentyna, CA IX, CA XII, PTEN oraz EpCAM. Obecnie nie ma jednoznacznie przekonujących dowodów naukowych świadczących o korzyściach odniesionych przez chorych na raka nerki z zastosowania leczenia uzupełniającego. Każdy rodzaj terapii adjuwantowej powinien być wdrażany wyłącznie w ramach kontrolowanych badań klinicznych z randomizacją. Obecnym standardem postępowania po radykalnym leczeniu chirurgicznym jest wyłącznie obserwacja.