Krótka Skala Samooceny Depresji i Lęku: opis konstrukcji oraz właściwości psychometryczne dla osób z cukrzycą - Kokoszka, Andrzej (Przewodnik Lekarza/Guide for GPs, 2008)
Wprowadzenie: Brak jest dostępnej w języku polskim krótkiej, łatwej do wykorzystania w codziennej praktyce lekarskiej skali do oceny lęku i depresji, o właściwościach psychometrycznych ocenionych zgodnie z aktualnie obowiązującymi wymaganiami metodologicznymi i normami służącymi do interpretacji wyników. Szczególnie duża jest potrzeba takiego narzędzia w postępowaniu z osobami z cukrzycą, ze względu na znacznie częstsze występowanie zaburzeń depresyjnych i lękowych wśród tych chorych w porównaniu z populacją ogólną. Cel pracy: Opracowanie krótkiej metody oceny objawów depresyjnych i lękowych oraz norm dla osób z cukrzycą. Wyniki: Krótką Skalę Samooceny Depresji i Lęku, w postaci 10 pytań z odpowiedziami na jedenastopunktowej skali typu likertowskiego, skonstruowano na podstawie analizy najistotniejszych objawów psychopatologicznych zaburzeń depresyjnych w aktualnie stosowanych klasyfikacjach zaburzeń psychicznych (ICD-10 i DSM-IV). Wstępną ocenę właściwości psychometrycznych skonstruowanej skali przeprowadzono wśród 240 osób z cukrzycą. Obie podskale cechowała bardzo wysoka rzetelność. Dla skali depresji współczynnik a Cronbacha wyniósł 0,95, a dla skali lęku 0,94. Skala miała wysoką trafność ocenianą korelacją z wynikiem Skali Depresji Becka (r=0,809) oraz Skali Depresji HADS (r=0,797). Podobnie wyniki na skali lęku silnie korelowały z wynikami na Skali Lęku HADS (r=0,805). W badaniach replikacyjnych wśród 101 osób z cukrzycą typu 2 uzyskano podobne wyniki. Rzetelność oceniono również metodą test-retest, w trakcie anonimowego badania wśród 133 kuracjuszy sanatorium, którzy wypełniali skalę przed posiłkiem i po nim. Uzyskano wysokie korelacje wyników zarówno skali depresji (r=0,845), jak i skali lęku (r=0,814). Opracowano również prowizoryczne normy stenowe na podstawie wyników badania 340 osób z cukrzycą. Wnioski: Skonstruowane narzędzie ma, wstępnie ocenione, bardzo dobre właściwości psychometryczne w porównaniu z innymi stosowanymi kwestionariuszami. Wskazana jest ocena właściwości psychometrycznych skali oraz opracowanie norm na reprezentatywnej próbie populacji. Prowizoryczne normy stenowe pozwalają na stosowanie skali jako narzędzia przesiewowego w codziennej praktyce.