Zasady współpracy patologa i klinicysty w procesie diagnostyki czerniaka - Patera, Janusz; Kozłowski, Wojciech (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2003)
Współpraca klinicystów z patomorfologami w procesie diagnozowania czerniaka złośliwego skóry jest konieczna i powinna się zaczynać na etapie planowania sposobu i miejsca pobrania materiału tkankowego. Za właściwe pobranie wycinka, jego utrwalenie oraz za transport pobranego materiału do zakładu patomorfologii odpowiada klinicysta. Klinicyści powinni mieć świadomość, że właściwe wypełnienie tych procedur warunkuje powodzenie całego badania patomorfologicznego. Uniwersalnym utrwalaczem jest 10-proc. roztwór zbuforowanej formaliny. Objętość tego utrwalacza powinna 10-krotnie przekraczać objętość materiału utrwalanego. Do badań metodami biologii molekularnej wymagane jest natychmiastowe zamrożenie pobranego materiału. Natomiast do badania z użyciem mikroskopu elektronowego utrwalanie przeprowadza się przy pomocy glutaraldehydu, przy czym musi to być świeży materiał tkankowy o wymiarach ok. 1 mm3. Jednym z istotniejszych wymogów stawianych klinicystom jest właściwe skompletowanie danych klinicznych. Patomorfolog w swoim rozpoznaniu musi przedstawić wszystkie dane, uzyskane w czasie badania histopatologicznego, pozwalające na ustalenie stopnia zaawansowania czerniaka złośliwego, a także ustalenie wskaźników rokowniczych i predykcyjnych.