Ocena przydatności doustnej próby prowokacji metodą podwójnie ślepej próby kontrolowanej placebo (DBPCFC) dla wykazania tolerancji pokarmowej na białka mleka krowiego – doniesienie wstępne - Kupczyk, Kinga; Adamska, Inga; Swincow, Grażyna; Czerwionka-Szaflarska, Mieczysława (Advances in Dermatology and Allergology/Postępy Dermatologii i Alergologii, 2010)
Wprowadzenie : Jedynym wiarygodnym testem, który bez względu na mechanizmy patogenetyczne pozwala rozpoznać nadwrażliwość pokarmową na konkretny składnik pokarmowy, jest doustna prowokacja metodą podwójnie ślepej próby kontrolowana placebo (double-blind, placebo-controlled, food challenge – DBPCFC). Cel pracy : Ocena przydatności DBPCFC w celu wykazania tolerancji pokarmowej na białka mleka krowiego po czasowym zastosowaniu eliminacyjnej diety bezmlecznej u dzieci. Szacunkowa ocena kosztów refundacji silnych hydrolizatów stosowanych w żywieniu dzieci będących na diecie bezmlecznej bez weryfikacji rozpoznania. Materiał i metody : Analizą objęto dokumentację medyczną 30 dzieci stosujących dietę eliminacyjną z powodu podejrzenia nadwrażliwości na białka mleka krowiego, u których po ustąpieniu objawów podjęto decyzję o przeprowadzeniu doustnej prowokacji pokarmowej białkami mleka krowiego metodą podwójnie ślepej próby kontrolowanej placebo w celu weryfikacji rozpoznania lub stwierdzenia rozwoju tolerancji białek mleka krowiego. Analizowano powody zastosowania u tych pacjentów diety bezmlecznej, czas jej stosowania, a także przeprowadzono szacunkowe obliczenia kosztów. Wyniki : Średni wiek grupy badanej wynosił 18,8 mies. Najczęstszą przyczyną wprowadzenia diety eliminacyjnej był wyprysk atopowy – występował u 70% analizowanych dzieci. Objawy z przewodu pokarmowego obserwowano u 30% badanych. Średni czas stosowania diety eliminacyjnej w analizowanej grupie wynosił 13,5 mies., 50% grupy stosowało dietę dłużej niż 12 mies. (13–33 mies.). Najczęściej stosowanym preparatem mlekozastępczym był hydrolizat serwatki (77%), hydrolizat kazeiny stosowało 13% dzieci, natomiast tylko 2 dzieci przyjmowało preparaty sojowe, a 1 dietę elementarną. Na podstawie przeprowadzonej próby prowokacji pokarmowej wykazano, że 80% dzieci dotąd pozostających na diecie bezmlecznej tolerowało białka mleka krowiego. U 20% dzieci poddanych próbie wystąpiły objawy kliniczne podczas podawania verum, u połowy z nich wywiad rodzinny był obciążony występowaniem alergii. U pacjentów z dodatnią próbą prowokacji alergia pokarmowa objawiała się wypryskiem atopowym. U osób, które nie zostały poddane DBPCFC w 12. mies. stosowania diety (50%), miesięczny koszt refundacji silnych hydrolizatów w zależności od ilości ich spożycia i rodzaju preparatu kształtował się na poziomie 38,68–126,84 zł. Wnioski: Wykonanie DBPCFC w celu wykazania nabycia tolerancji na wcześniej nietolerowane białka mleka krowiego po czasowym zastosowaniu eliminacyjnej diety bezmlecznej u dzieci jest metodą skuteczną, o dużej wartości klinicznej. Większość dzieci nabywa tolerancję na te alergeny, dlatego stosowanie eliminacyjnej diety bezmlecznej wymaga okresowej weryfikacji zasadności jej dalszego prowadzenia. Wprowadzenie dla lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej obowiązku weryfikacji rozpoznania alergii na białka mleka krowiego po okresie wstępnym stosowania diety eliminacyjnej zmniejszyłoby koszty społeczne alergii pokarmowej w Polsce.