Porównanie przydatności kalkulatora FRAX oraz Nguyena do oceny ryzyka złamania niskoenergetycznego oraz kwalifikacji do rozpoczęcia terapii u polskich kobiet z osteoporozą pomenopauzalną - Dytfeld, Joanna; Marcinkowska, Michalina; Ignaszak-Szczepaniak, Magdalena; Gowin, Ewelina; Michalak, Michał; Horst-Sikorska, Wanda (Menopause Review/Przegląd Menopauzalny, 2011)
Wstęp: Identyfikacja klinicznych czynników ryzyka złamania niskoenergetycznego może pomóc prawidłowo kwalifikować do leczenia chorych z osteoporozą. Pomocą mogą służyć kalkulatory ryzyka złamania. Cel pracy: Ocena przydatności dostępnych narzędzi oceny ryzyka w kwalifikacji do leczenia przeciwzłamaniowego. Materiały i metody : W badaniu wzięło udział 212 kobiet (średni wiek 67,4 ±8,6 roku), pacjentek Poradni Endokrynologicznej, z rozpoznaną nieleczoną osteoporozą, w tym 143 z przebytym złamaniem niskoenergetycznym. Zebrano wywiad pod kątem klinicznych czynników ryzyka złamania, dokonano badania przedmiotowego. Wykonano densytometrię bliższego końca kości udowej (BKKU) (LUNAR). Następnie dokonano kalkulacji 10-letniego ryzyka złamania przy użyciu dwóch kalkulatorów: FRAX-UK (hip/major) oraz Nguyena. Wartości ryzyka odniesiono do progów terapeutycznych rekomendowanych w Polsce: 3% dla ryzyka złamania BKKU oraz 20% dla całkowitego ryzyka złamania. Wyniki: W grupie kobiet bez złamania FRAX hip wyniósł 1,7 ±2,7%, Nguyen hip – 3,6% ±3,9, FRAX major 8,1 ±4,7%, Nguyen total – 14,8 ±7,3%. U kobiet po złamaniu 20-procentowy próg ryzyka kwalifikujący do leczenia przekroczyło 9,0% pacjentek wg FRAX major, natomiast 67,8% wg Nguyena. Zgodność obu metod, czyli odsetek kobiet jednakowo kwalifikowanych do leczenia przez obie metody wyniósł dla całej grupy 6,6% dla ryzyka jakiegokolwiek złamania, a 22,1% dla ryzyka złamania BKKU. Wnioski: 1. Upadki są istotnym czynnikiem ryzyka złamania niskoenergetycznego, nieujętym w rekomendowanym przez Światową Organizację Zdrowia (World Health Organization – WHO) kalkulatorze FRAX. 2 Ryzyko wyliczone za pomocą FRAX-UK pozwala na wyodrębnienie jedynie niewielkiego odsetka kobiet, które mimo przebytego złamania kwalifikują się do leczenia przeciwosteoporotycznego. 3. Należy rekomendować wprowadzenie polskiej wersji kalkulatorów ryzyka złamań. 4. Zgodność kalkulatora FRAX w wersji brytyjskiej oraz algorytmu Nguyena w kwalifikacji do leczenia przeciwzłamaniowego w Polsce jest niska.