Problemy kliniczne i pielęgnacyjne w chorobie Leśniowskiego-Crohna - Wawrzycka, Iwona; Głuszek-Osuch, Martyna; Głuszek, Stanisław (Medical Studies/Studia Medyczne, 2013)
Wstęp : Choroba Leśniowskiego-Crohna (ChLC) jest pełnościennym, przeważnie ziarniniakowym zapaleniem jelit i może dotyczyć każdego odcinka przewodu pokarmowego, począwszy od jamy ustnej aż do odbytu. Złożoność przebiegu tego schorzenia oraz jego powikłania (przetoki, przedziurawienie, krwawienie do światła przewodu pokarmowego) wymagają od lekarzy i pielęgniarek specjalistycznej wiedzy dotyczącej jego leczenia. Cel pracy : Przedstawienie obrazu klinicznego ChLC i problemów pielęgnacyjnych na podstawie analizy dokumentacji medycznej Klinicznego Oddziału Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej i Endokrynologicznej Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Kielcach. Materiał i metody : Grupę badaną stanowiły 34 osoby z ChLC hospitalizowane w latach 2003–2011. Kryteriami włączenia do grupy badanej były: rozpoznanie ChLC, wiek 18–80 lat, płeć męska i żeńska, natomiast kryteriami wyłączenia – rozpoznanie innych chorób zapalnych jelit, wiek poniżej 18 lat, przyjęcie chorego z innego powodu, np. z kamicą pęcherzyka żółciowego do planowego zabiegu w okresie remisji ChLC. Wyniki : Analiza dotyczyła dokumentacji medycznej 34 osób z ChLC. W grupie badanej było 15 kobiet (44,1%) i 19 (55,9%) mężczyzn, minimalny wiek wynosił 20 lat, maksymalny 77 lat, średnia 47,2 roku, a mediana 47 lat. Minimalny czas pobytu w szpitalu wynosił 1 dzień, maksymalny 32 dni, średnia 8,29 dnia, a mediana 6,5 dnia. Analiza danych wykazała, że wraz z wiekiem zwiększał się czas hospitalizacji. Nie istnieje statystyczna zależność pomiędzy czasem pobytu w szpitalu a charakterem pobytu (nagły, planowy). Najczęściej czas trwania choroby wynosił 2–5 lat – u 12 pacjentów (35,3%), u 7 (20,6%) od 5 do 10 lat, a u 1 osoby (2,9%) powyżej 10 lat. U 23,5% chorych przyczyną zgłoszenia się do szpitala były dolegliwości bólowe. Inne objawy, takie jak krwawienie, biegunka, wymioty, stanowiły oddzielnie rzadszą przyczynę hospitalizacji. W trakcie leczenia wystąpiły następujące powikłania: udar – 1 (2,9%), zapalenie wsierdzia – 1 (2,9%), zawał – 1 (2,9%), wstrząs – 1 (2,9%), głębokie zakażenie miejsca operowanego – 1 (2,9%), powierzchowne zakażenie miejsca operowanego – 2 (5,8%). Wnioski : Najczęstszą przyczyną zgłaszania się do szpitala w przypadku pacjentów z ChLC jest ból, nudności, wymioty oraz krwawienie do światła przewodu pokarmowego. U badanych pacjentów z ChLC najczęstszymi miejscami lokalizacji zmian chorobowych były końcowy odcinek jelita cienkiego oraz początkowa część jelita grubego. Choroba spowodowała u znacznej części pacjentów wystąpienie takich powikłań, jak: przetoki, przedziurawienie, krwawienie do światła przewodu pokarmowego. Stany te należą do najtrudniejszych problemów klinicznych – lekarskich i pielęgniarskich. Leczenie osób z ChLC z powikłaniami wymaga od lekarzy i pielęgniarek specjalistycznej znajomości tej jednostki chorobowej oraz leczenia jej powikłań.