Oporność wielolekowa związana z glutationem - Budzik, Michał; Badowska-Kozakiewicz, Anna (Menopause Review/Przegląd Menopauzalny, 2013)
Jedną z głównych przyczyn niepowodzeń w terapii cytostatycznej nowotworów jest występowanie zjawiska oporności wielolekowej ( multidrug resistance – MDR), które znacznie ogranicza skuteczność chemioterapii. Niektóre z nowotworów wykazują pierwotną oporność na stosowane cytostatyki, inne natomiast, początkowo wrażliwe, nabywają cechę lekooporności w trakcie stosowanej chemioterapii. Głównymi przyczynami MDR są mechanizmy tłumiące indukcję apoptozy komórki nowotworowej oraz zaburzające akumulację wewnątrzkomórkową leków cytostatycznych i ich metabolizm. Najwcześniej poznanym mechanizmem MDR jest nadekspresja genu mdr-1 i związanej z nim glikoproteiny P (P-gp) pełniącej funkcję pompy błonowej, która może katalizować wypływ wielu strukturalnie niepowiązanych leków z komórek zmienionych nowotworowo. Innym z mechanizmów chroniących oporną na leczenie komórkę nowotworową przed zwiększającym się stężeniem cytostatyków w jej wnętrzu jest zwiększona zdolność do przekształcania leku w formy nietoksyczne. Zwiększona aktywność enzymów detoksykujących, m.in. transferaz glutationowych, peroksydazy glutationowej czy dysmutazy ponadtlenkowej, prowadzi do neutralizacji produktów powstających również w wyniku przemian metabolicznych leków. Ostatnie wyniki badań nad rakiem jajnika dowodzą, że czynnikiem zwiększającym ryzyko wystąpienia tego nowotworu jest obecność i ekspresja polimorfizmów genu kodującego ludzką transferazę S-glutationu. Duże stężenie transferazy S-glutationu jest złym czynnikiem prognostycznym w raku jajnika, a także innych nowotworach, np. raku jelita grubego, niedrobnokomórkowym raku płuc, raku żołądka, przewlekłej białaczce limfatycznej i glejakach.