Problemy seksualne kobiet w okresie klimakterium w praktyce klinicznej - Skrzypulec, Violetta; Drosdzol, Agnieszka; Kowalczyk, Robert; Nowosielski, Krzysztof; Walaszek, Aneta; Piela, Bogusława; Rozmus-Warcholińska, Wioleta (Menopause Review/Przegląd Menopauzalny, 2004)
Okresowi perimenopauzalnemu często towarzyszą objawy związane z zaburzeniem stanu psychicznego i aktywności seksualnej kobiet. Za prawidłową reakcję seksualną odpowiedzialne jest współdziałanie hormonów: estrogenów, progesteronu oraz testosteronu. W prawidłowej odpowiedzi seksualnej kobiety wyodrębniono 3 fazy: podniecenia, orgazmu oraz ustępowania podniecenia. W organizmie dojrzałej kobiety po 40. roku życia obserwuje się fizjologiczne zmiany ogólnoustrojowe, które mogą negatywnie wpływać na seksualność poprzez zmianę dotychczasowych doznań natury intymnej. Za etiopatogenezę zaburzeń seksualnych w okresie okołomenopauzalnym uznaje się spadek poziomu hormonów, głównie estrogenów i androgenów, przewlekłe choroby ogólnoustrojowe, schorzenia uroginekologiczne, neurologiczne, jak i zażywane leki. Zgodnie z klasyfikacją Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego (DSM-IV), do typowych zaburzeń seksualnych u kobiet w okresie perimenopauzalnym zalicza się zaburzenia pożądania seksualnego, podniecenia seksualnego, zaburzenia orgazmu oraz zaburzenia seksualne związane z bólem. W zakres prawidłowo przeprowadzonej diagnostyki dysfunkcji seksualnych wchodzi badanie podmiotowe (wywiad), przedmiotowe pacjentki (fizykalne i ginekologiczne) oraz badania dodatkowe. Zgodnie ze standardami Kanadyjskiego Towarzystwa Menopauzy, w leczeniu zaburzeń seksualnych stosuje się metody hormonalne i niehormonalne. Do farmakoterapii hormonalnej zalicza się hormonalną terapię zastępczą oraz hormonalną terapię zastępczą ze wstawką androgenną. Leczenie niehormonalne stanowią: małe dawki leków przeciwdepresyjnych, selektywne inhibitory wychwytu serotoniny, utrzymywanie regularnej aktywności seksualnej, metody treningowe – masturbacyjne oraz psychoterapię indywidualną, partnerską, grupową.