Ocena odpowiedzi układu odpornościowego na stan odżywienia pacjentów z rakiem żołądka zakwalifikowanych do zabiegu operacyjnego - Ścisło, Lucyna; Walewska, Elżbieta; Orzeł-Nowak, Anita; Szczepanik, Antoni M.; Kłęk, Stanisław; Czupryna, Antoni (Nursing Problems / Problemy Pielęgniarstwa, 2013)
Wstęp. Stan niedożywienia pacjentów jest często następstwem choroby nowotworowej, szczególnie górnego odcinka przewodu pokarmowego, w tym raka żołądka. Wynikiem niedożywienia są zaburzenia ze strony układu odpornościowego, co stanowi podwyższone ryzyko wystąpienia ciężkich powikłań przedłużających czas leczenia oraz zwiększających jego koszty, a u części pacjentów prowadzi nawet do zgonu. Dlatego rozpoznanie niedożywienia u chorych z uwzględnieniem parametrów układu odpornościowego w celu korekcji zaburzeń w odżywianiu w okresie okołooperacyjnym ma istotny wpływ na zmniejszenie komplikacji w okresie pooperacyjnym. Cel. Ocena odpowiedzi układu immunologicznego na stan odżywienia chorych z rakiem żołądka przed zabiegiem operacyjnym. Materiał i metody. Badaniem objęto 99 chorych z rakiem żołądka przed planowym zabiegiem operacyjnym. Do oceny stanu odżywienia wykorzystano: test przesiewowy według B. Szczygła, na podst. Thorsdottir i wsp., procentową utratę masy ciała w czasie ostatnich 3–6 miesięcy, poziom albumin w surowicy krwi, całkowitą liczbę limfocytów, pomiar tłuszczowej i beztłuszczowej masy ciała. Do oceny parametrów układu immunologicznego badano stężenie wybranych cytokin w surowicy krwi: IL-6, IL-10, IL-12, IL-18, oraz oznaczono również stężenie czynnika martwicy nowotworów (TNF-alfa). Wyniki. U chorych z rakiem żołądka występuje procentowa utrata masy ciała, obniżenie poziomu albumin w surowicy krwi i całkowitej liczby leukocytów oraz niedożywienie stwierdzone na podstawie testu przesiewowego. Osoby prawidłowo odżywione miały wyższe wartości średnie IL-6, IL-12 oraz TNF-alfa, natomiast niższe IL-10 oraz IL-18. Wnioski. U około 30% pacjentów zakwalifikowanych do operacji z powodu raka żołądka stwierdzono niedożywienie lekkiego lub umiarkowanego stopnia. Zmiany stężeń badanych cytokin w okresie pooperacyjnym, wskazują na reakcje układu odpornościowego na stan niedożywienia i uraz operacyjny. Problemy Pielęgniarstwa 2013; 21 (1): 55–62