Istotne różnice w parametrach metabolizmu glukozy wśród zdrowych dzieci rodziców z nadciśnieniem i rodziców normotensyjnych - Gryko, Anna; Głowińska-Olszewska, Barbara; Płudowska, Katarzyna; Smithson, W Henry; Owłasiuk, Anna; Żelazowska-Rutkowska, Beata; Wojtkielewicz, Katarzyna; Milewski, Robert; Chlabicz, Sławomir (Pediatric Endocrinology Diabetes and Metabolism, 2017)
Wstęp. W ostatnich latach zwraca się uwagę na udział zaburzeń przemiany węglowodanów, w tym insulinooporności, w rozwoju nadciśnienia i jego powikłań już w młodym wieku. Znaczny odsetek chorobowości i śmiertelności z przyczyn sercowo-naczyniowych ma związek z nadciśnieniem tętniczym. Kwestią dyskusyjną pozostaje moment rozpoczęcia procesu chorobowego odpowiedzialnego za rozwój nadciśnienia tętniczego, a także jego związek ze specyficznymi dla wczesnych stadiów rozwoju miażdżycy biomarkerami. Cel. Porównanie grupy dzieci obciążonych obecnością nadciśnienia tętniczego u rodziców (grupa badana) do grupy dzieci, których rodzice nie chorują na nadciśnienie tętnicze (grupa referencyjna) w zakresie występowania klasycznych czynników ryzyka miażdżycy: parametrów przemiany lipidowej, węglowodanowej, pomiarów antropometrycznych, jak również nowych biomarkerów wczesnego ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego (hsCRP, adiponektyna, sICAM-1). Materiał i metody. Badaniami objęto 84 dzieci pacjentów lekarza rodzinnego: 40 dzieci (śr. wieku 13,6 lat ± 2,7lat) z obciążonym wywiadem w kierunku nadciśnienia tętniczego i 44 dzieci w wieku średnim 13,1±3,7 lat bez obciążonego wywiadu rodzinnego w kierunku nadciśnienia. U wszystkich dzieci wykonano badanie antropometryczne, badanie ciśnienia tętniczego krwi, oznaczono lipidogram, glikemię oraz insulinemię. Obliczono wskaźnik insulinooporności HOMA-IR. Wykonano oznaczenie hsCRP, stężenie cząsteczek adhezyjnych sICAM i adiponektyny. Wyniki. Masa ciała, wskaźnik SDS BMI i pomiary fałdów skórno-tłuszczowych nie różniły się istotnie statystycznie pomiędzy grupami. Wartości ciśnienia skurczowego były istotnie statystycznie wyższe w grupie badanej (Me 108 vs 100mmHg; p= 0,031). Zaobserwowano istotnie statystycznie wyższe stężenie glikemii (Me 80 vs. 67 mg/dl p<0,001) oraz insuliny (Me 8,89 vs. 5,34µUI/ml; p=0,024) w grupie dzieci rodziców z nadciśnieniem. Wskaźnik insulinooporności HOMA wykazywał wartości istotnie statystycznie wyższe w przypadku grupy badanej (dzieci rodziców z nadciśnieniem) (Me 1,68 vs 0,80 p=0,007). Dzieci z dodatnim wywiadem rodzinnym nadciśnienia charakteryzowało niższe stężenie adiponektyny (Me 13959,45 vs. 16822 ng/ml; p=0,020). Nie wykazano istotnych różnic w stężeniu sICAM i hsCRP oraz w zakresie parametrów przemiany lipidowej. Wnioski. Dodatni wywiad rodzinny w kierunku nadciśnienia tętniczego koreluje z wyższymi wartościami ciśnienia skurczowego oraz zaburzeniami przemiany węglowodanowej u dzieci. Obciążenie nadciśnieniem tętniczym u rodziców jest czynnikiem ryzyka rozwoju chorób sercowo-naczyniowych u ich potomków.