Diagnoza choroby Alzheimera poprzez ocenę zmian strukturalnych i mikronaczyniowych w siatkówce za pomocą angiografii optycznej koherencyjnej tomografii – przegląd ocznych biomarkerów choroby Alzheimera - Zabel, Przemysław; Kałużny, Jakub; Zabel, Katarzyna; Gębska-Tołoczko, Martyna; Ołownia, Klaudia; Wiłkość-Dębczyńska, Monika (Klinika Oczna / Acta Ophthalmologica Polonica, 2019)
Choroba Alzheimera jest przewlekłym zaburzeniem neurodegeneracyjnym, która objawia się spadkiem funkcji poznawczych i zaburzeniem pamięci. Diagnostyka opiera się głównie na ocenie funkcji poznawczych, a badania neuroobrazowe nadal są bardzo drogie i trudno dostępne. W fazie embriogenezy siatkówka oraz nerw wzrokowy rozwijają się jako bezpośrednie przedłużenie międzymózgowia, dlatego nieprawidłowości zachodzące w mózgu u pacjentów z chorobą Alzheimera możemy również obserwować na dnie oka. Przy zastosowaniu nowoczesnej techniki obrazowania za pomocą optycznej koherentnej tomografii wykazano znaczący spadek grubości warstwy włókien nerwowych siatkówki oraz zmniejszenie grubości i objętości siatkówki w plamce. W badaniach pośmiertnych pacjentów z demencją udowodniono, że choroba Alzheimera poza uszkodzeniem komórek nerwowych cechuje się także patologią naczyniowo-mózgową. Zidentyfikowano potencjalny związek z odkładaniem się nieprawidłowego β-amyloidu w okolicach naczyń a zaburzeniem przepływu krwi oraz średnicą naczyń w siatkówce. Zastosowanie nieinwazyjnej metody obrazowania mikrokrążenia za pomocą angiografii optycznej koherentnej tomografii wykazało zmniejszenie gęstości naczyń siatkówki w porównaniu do grupy kontrolnej. Niestety zmiany strukturalne siatkówki u pacjentów z demencją obserwowane za pomocą obrazów optycznej koherentnej tomografii mogą być niespecyficzne i wspólne dla innych chorób neurodegeneracyjnych, jak np. zmniejszenie grubości warstwy włókien nerwowych siatkówki w jaskrze. Niemniej jednak kombinowane pomiary zmian strukturalnych siatkówki oraz ocena mikrokrążenia w poszczególnych splotach siatkówki z wykorzystaniem techniki angiografii optycznej koherentnej tomografii potencjalnie mogą zwiększać zdolność diagnostyczną choroby Alzheimera.