Zastosowanie metody kriolezji w medycynie paliatywnej - Jakubów, Piotr; Kościuczuk, Urszula; Kosel, Juliusz; Turczynowicz, Aleksander; Luchowski, Kacper; Tałałaj, Mariola; Kondracka, Julia (Medycyna Paliatywna/Palliative Medicine, 2021)
Krioterapia, czyli terapia zimnem, przeżywa obecnie renesans klinicznego zastosowania. Wśród różnych technik leczenia bólu zimnem możemy wymienić krioterapię miejscową, krioterapię ogólnoustrojową, a także kriodestrukcję. Metoda kriodestrukcji, popularnie zwana kriolezją, jest rodzajem neurolizy stosowanej w inwazyjnym specjalistycznym leczeniu bólu. Polega na czasowym lub trwałym zmniejszeniu wrażliwości nerwów na bodźce bólowe przez lokalne zamrożenie tkanki. Cechuje się wysokim bezpieczeństwem przy względnie dużej łatwości zastosowania. Z tego względu w ostatnich latach znajduje zastosowanie w innych niż leczenie bólu dziedzinach medycyny. W artykule przedstawiono kontekst historyczny stosowania krioterapii, techniczny aspekt działania aplikatorów, zmiany fizjologiczne zachodzące podczas mrożenia tkanek oraz potencjalne wskazania do zastosowania metody kriodestrukcji w medycynie paliatywnej, w tym w leczeniu bólu. Omówiono też zastosowanie kriolezji, która może być wartościowym uzupełnieniem innych metod leczenia bólu, szczególnie w bólach trudnych do uśmierzenia metodami konwencjonalnymi. Ze względu na prostotę zastosowania i nieliczne przeciwwskazania krioterapia jest metodą, której zastosowanie jest warte rozważenia u pacjentów paliatywnych.