Owrzodzenie Marjolin jako przykład rany atypowej w owrzodzeniu goleni - Skórka, Mateusz; Kisiel, Mateusz; Malisiewicz, Anna; Florek, Paweł; Bazaliński, Dariusz (Pielęgniarstwo Chirurgiczne i Angiologiczne/Surgical and Vascular Nursing, 2025)
Przewlekłe uszkodzenie skóry może predysponować do transformacji nowotworowej określanej jako owrzodzenie Marjolin. Najczęstszym typem zmian nowotworowych w ranie przewlekłej jest rak płaskonabłonkowy. Celem pracy było przedstawienie przypadku 50-letniego mężczyzny z rozpoznaniem owrzodzenia Marjolin. Spośród 1236 chorych z ranami przewlekłymi (z wykluczeniem ran związanych z leczeniem onkologicznym) zaopatrywanych i leczonych w latach 2020–2024 w poradni leczenia ran Podkarpackiego Ośrodka Onkologicznego w Brzozowie rozpoznano 7 przypadków nowotworu złośliwego rozwijającego się w ranie. Z tej grupy wybrano celowo przypadek owrzodzenia podudzia u 50-letniego mężczyzny. Opierając się na strategii TIMERS i koncepcji higieny rany, podjęto działania związane z oczyszczeniem rany i zmniejszeniem stanu zapalnego. W tym celu wykorzystano terapię larwalną rany i opatrunki aktywne. Mając na uwadze długi czas nieefektywnego leczenia, protokolarnie pobrano materiał mikrobiologiczny oraz tkankę do oceny histopatologicznej. Wyniki badań jednoznacznie wskazywały na komponentę nowotworową. Pacjenta skierowano na dalszą diagnostykę i leczenie onkologiczne. Rana, która nie wchodzi w procesy naprawcze w okresie 4–6 tygodni pomimo rekomendowanych działań, powinna być oceniona pod kątem histopatologicznym. W przypadku potwierdzenia podłoża nowotworowego działania miejscowe polegają głównie na zarządzaniu raną, a podjęte leczenie powinno być wielodyscyplinarne, wykorzystujące technikę grading, stading i typing . Istotne jest podnoszenie świadomości i ukierunkowana edukacja personelu medycznego w celu zwrócenia uwagi na rany rzadkie i atypowe.