Przerzuty do ośrodkowego układu nerwowego u chorych na rozsianego raka piersi leczonych trastuzumabem - Duchnowska, Renata; Szczylik, Cezary (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2006)
Amplifikacja genu HER2 i/lub nadekspresja receptora HER2 występuje w 20–30 proc. inwazyjnych raków piersi i w 60 proc. raków śródprzewodowych. U chorych na inwazyjnego raka piersi zaburzenia genu HER2 związane są z bardziej agresywnym przebiegiem choroby, większym prawdopodobieństwem nawrotu i krótszym czasem przeżycia. Trastuzumab (herceptyna) jest przeciwciałem monoklonalnym, skierowanym wybiórczo przeciwko receptorowi błonowemu naskórkowego czynnika wzrostu, HER2. Wprowadzenie tego preparatu do terapii rozsianego raka piersi, wykazującego nadekspresję i/lub amplifikację HER2, pozwoliło zwiększyć udział częściowych i całkowitych remisji nowotworu oraz wydłużyło czas do progresji i czas całkowitego przeżycia. Jedną z częstszych form niepowodzenia leczenia trastuzumabem są pojawiające się w trakcie terapii przerzuty do ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Najprawdopodobniej jest to wynikiem nieprzenikania trastuzumabu przez barierę krew-mózg, związane z dużą masą cząsteczkową tej substancji (ok. 145 kDa). Efekt ten może być jednak również spowodowany wydłużeniem czasu przeżycia chorych w wyniku lepszej kontroli innych ognisk choroby nowotworowej, przy równoczesnym rozwoju przerzutów w OUN jako tzw. chronionym obszarze (ang. sanctuary site). Wysuwana jest także hipoteza, że obecność receptora HER2 stanowi czynnik predysponujący do rozwoju przerzutów do OUN. Celem pracy jest omówienie patomechanizmu tego zjawiska oraz jego implikacje kliniczne.