W labiryncie psychoz. Parafrenia - Kujawski, Ryszard (Psychiatria Spersonalizowana / Personalized Psychiatry, 2026)
Personalizacja w psychiatrii, oprócz wielu innych aspektów, dotyczy również precyzyjnej diagnozy, dokładnie opisującej objawy występujące u pacjenta. Postawienie dokładnej diagnozy jest ważnym czynnikiem przyczyniającym się do zastosowania odpowiedniego postępowania terapeutycznego. Współcześnie neguje się zasadność istnienia niektórych diagnoz psychiatrycznych. Do takich chorób psychicznych, których pozycja nozologiczna jest niejasna, należy parafrenia (PRF). Od ponad stu lat podejmowane są próby zdefiniowania PRF jako odrębnej jednostki klinicznej, sytuującej się blisko schizofrenii i/lub psychoz wieku podeszłego. W artykule opisano genezę i rozwój pojęcia PRF. Przedstawiono rozwój innych terminów diagnostycznych powiązanych z PRF, m.in. przewlekłej psychozy halucynacyjnej, późnej PRF i schizofrenii o późnym początku. Omówiono pozycję PRF w klasyfikacjach psychiatrycznych. Przedstawiono poglądy za i przeciw odrębności diagnozy PRF w psychiatrii. Opisano obrazy kliniczne, leczenie i rokowanie w PRF.