Badania kliniczne i doświadczalne w chorobach serca, płuc i naczyń Metody inżynierii tkankowej jako potencjalne narzędzie wykorzystywane w leczeniu chorób układu krążenia - Wilczek, Piotr; Przybylski, Roman; Zembala, Marian (Kardiochirurgia i Torakochirurgia Polska/Polish Journal of Thoracic and Cardiovascular Surgery, 2006)
W pracy przedstawiono wybrane zagadnienia, związane z rozwojem tych technik inżynierii tkankowej i metod terapii komórkowych, które mają istotne znaczenie z punktu widzenia badawczego i wykazują potencjalną przydatność w praktyce klinicznej. Szczególną uwagę poświęcono możliwości ich wykorzystania w leczeniu chorób układu krążenia. W części poświęconej terapiom komórkowym zwrócono uwagę na rozbieżności i zagrożenia, związane z przeszczepianiem komórek. W części prac eksperymentalnych potwierdzono skuteczność terapii komórkowych w przywracaniu funkcjonalności mięśnia sercowego. Pojawiły się jednak również doniesienia, że zastosowanie terapii komórkowych nie wpływa w znaczący sposób na poprawę funkcji uszkodzonego mięśnia sercowego. Za główną przyczynę tego zjawiska uznaje się się w tych przypadkach małą żywotność przeszczepionych komórek. Istotne znaczenie w leczeniu chorób układu krążenia zyskują techniki inżynierii tkankowej. Dąży się przy tym do uzyskania bioprotez pokrywanych komórkami autologicznymi i takich, w których możliwe byłoby odtworzenie autologicznej macierzy zewnątrzkomórkowej. Takie bioprotezy mogłyby być trwalsze od protez klasycznych. Podczas tworzenia bioprotez jako rusztowania do nahodowywania komórek wykorzystywane są zwykle matryce bezkomórkowe, coraz częściej zastosowanie znajdują też matryce z materiałów biodegradowalnych. Materiał komórkowy stanowią z kolei dojrzałe komórki somatyczne bądź komórki macierzyste. W pracy zaprezentowano m.in. doświadczenia własne, dotyczące tworzenia biologicznej łaty z wykorzystaniem bezkomórkowego osierdzia, pokrywanego komórkami mięśniówki gładkiej. Łata taka mogłaby być wykorzystywana podczas zabiegów chirurgicznej rekonstrukcji lewej komory serca. Do tej pory udało się opracować skuteczną metodę acellularyzacji tkanek, umożliwiającą efektywne usunięcie komórek bez istotnych cech uszkodzenia macierzy zewnątrzkomórkowej i z zachowaniem właściwości biomechanicznych zbliżonych do tkanki własnej. Ponadto opracowano skuteczną metodę izolacji i hodowli komórek mięśniówki gładkiej. Potwierdzono równocześnie zdolność do zasiedlania matrycy bezkomórkowej przez izolowane komórki. Wstępne wyniki badań są obiecujące i zachęcają do kontynuowania doświadczeń.