Wzmocnienie efektu samobójczego genu kinazy tymidynowej wirusa opryszczki przez geny IL-6 i GM-CSF - Mackiewicz, Andrzej; Wiznerowicz, Maciej; Kapcińska, Małgorzata; Wysocki, Piotr (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 1999)
Na świecie obecnie prowadzi się 54 programy kliniczne „samobójczej terapii genowej” nowotworów, które obejmują łącznie 555 chorych. Próby te dotyczą najczęściej guzów mózgu i czerniaka złośliwego i wykorzystują w większości gen kodujący enzym – kinazę tymidynową wirusa opryszczki pospolitej typu 1 (HSV 1-Tk). Po podaniu gancyklowiru (GCV) zniszczeniu ulegają komórki, do których wprowadzono gen HSV 1-Tk oraz komórki sąsiadujące ( bystander effect ). Bardzo ważną rolę w eliminacji guza odgrywają również mechanizmy odpornościowe. W pracy tej podjęto próbę zwiększenia efektywności terapii samobójczej czerniaka złośliwego poprzez (i) podniesienie wydajności bystander effect przy użyciu genu kodującego IL-6 oraz (ii) skojarzenie efektu samobójczego z immunostymulacją wykorzystując geny HSV 1-Tk i GM-CSF. W tym celu do wektora retrowirusowego MSCV wklonowano gen fuzyjny Hy-Tk. Do tego samego wektora wklonowano gen dwucistronowy IL-6-IRES-Neo, GM-CSF-IRES-Neo lub GM-CSF-IRES-HyTk. Uzyskanymi rekombinowanymi retrowirusami transdukowano komórki mysiego czerniaka B-78-H1. Aktywność biologiczną Tk in vitro badano poprzez dodanie GCV do hodowli komórek B-78-HyTk i B-78-GM-CSF/HyTk. Myszom C57Bl/6 x C3H podano s.c. 5 x 10 5 komórek B-78-HyTk. Po 7 dniach i. p. podawano GCV (15, 75, i 150 mg/kg). W kolejnej serii doświadczeń myszom podawano komórki B-78-HyTk lub B-78-IL-6 zmieszane 1:1 z komórkami B-78-H1 oraz mieszaninę 1:1 B-78-HyTk z B-78-IL-6. Po 7 dniach myszom podawano i.p. GCV (75 mg/kg). W ostatniej serii doświadczeń myszom podawano s. c. komórki B-78-H1, B-78-GM-CSF oraz B-78-GM-CSF/HyTk, a po 7 dniach GCV (75 mg/kg). Po raz pierwszy wykazaliśmy, że wprowadzenie genu IL-6 równolegle z genem Tk do tkanki nowotworowej z następową aktywacją mechanizmów samobójczych zwiększa w synergistyczny sposób bystander effect. Ponadto, połączenie Tk z GM-CSF całkowicie hamowało formowanie guzów nisko-immunogennego czerniaka mysiego B-78, podczas gdy użycie każdego z tych genów oddzielnie miało tylko połowiczny efekt. Potwierdzono wcześniejsze obserwacje, że zastosowanie genów dwucistronowych zapewnia wysoką ekspresję genu terapeutycznego w systemie retrowirusowym. Dodatkowo wykazano, że zastosowanie genu fuzyjnego (HyTk) pozwala na jednoczesne wprowadzenie dwóch genów terapeutycznych do komórki nowotworowej.