Czynniki prognostyczne w raku jelita grubego – co możemy dodać do standardu? - Maliszewski, Daniel; Jastrzębski, Tomasz; Drucis, Kamil; Kopacz, Andrzej (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2008)
Podstawową metodą leczenia raka jelita grubego i odbytnicy jest całkowite usunięcie guza w obrębie tkanek zdrowych. W grupie chorych, u których podejrzewa się podwyższone ryzyko wystąpienia wznowy miejscowej lub przerzutów, wskazane jest zastosowanie radioterapii jako składowej leczenia radykalnego czy też chemioterapii będącej standardowym leczeniem uzupełniającym. Niestety, obecnie stosowane czynniki rokownicze nie umożliwiają podziału pacjentów na grupy kliniczne w zależności od określonego rokowania. Ostatnio coraz większą rolę zaczynają spełniać laboratoryjne czynniki rokownicze, jako suplement prognostyczny wypełniający lukę pozostawioną przez nieprecyzyjne rokowniczo czynniki kliniczne. Dokładna identyfikacja czynników niekorzystnych rokowniczo pozwoliłaby na wyodrębnienie grupy chorych wymagających bardziej agresywnego leczenia, poprawiając tym samym współczynnik przeżywalności. Niniejsza praca jest wyselekcjonowanym przeglądem grupy laboratoryjnych i klinicznych czynników rokowniczych, które są pomocne do planowania optymalnego leczenia uzupełniającego chorych leczonych chirurgicznie z powodu raka jelita grubego i odbytnicy. Oceniano takie czynniki laboratoryjne, jak NLR – stosunek ilościowy neutrofili do limfocytów we krwi obwodowej, CRP – białko ostrej fazy, CEA – antygen rakowo-płodowy, monocyty, dimer D, oraz kliniczne – naciekanie ściany jelita przez guz, zaawanso- wanie węzłowe (N), obecność przerzutów odległych (M), skalę Dukesa, stopień zróżnicowania guza (G) oraz obecność naciekania naczyń przez guza. Na podstawie powyższych rozważań można stwierdzić, że tylko uwzględniając zarówno laboratoryjne, jak i kliniczne czynniki prognostyczne można precyzyjnie określić rokowanie chorych na raka jelita grubego i odbytnicy. Optymalne czynniki prognostyczne powinny być łatwo dostępne, dobrze wystandaryzowane, a także spełniać swą rolę w różnych grupach pacjentów. Idealnie wpasowują się w ten opis laboratoryjne czynniki rokownicze, wymagające jednak dalszego potwierdzenia ich wartości. Wprowadzenie czynników laboratoryjnych do standardu w celu precyzyjnego oszacowania rokowania u pacjentów z rakiem jelita grubego, może znacząco usprawnić podejmowanie decyzji klinicznych. Zaletą tego typu rozwiązania jest fakt, że pomimo wymiernych korzyści koszt dodatkowych badań (dimer D, CRP) zwiększa koszt diagnostyki jedynie o ok. 50 zł.