Czynniki prognostyczne w przewlekłej białaczce limfatycznej B-komórkowej - Lewandowski, Krzysztof; Matuszak, Magdalena (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2003)
Przewlekła białaczka limfatyczna B-komórkowa stanowi ok. 20–30 proc. wszystkich białaczek u dorosłych oraz jest najczęstszą postacią białaczki występującą na zachodniej półkuli. Każdego roku w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej rozpoznaje się ok. 12 tys. nowych zachorowań. W 90 proc. przypadków zachorowania dotyczą osób w wieku powyżej 50.–60. roku życia, a mężczyźni chorują dwukrotnie częściej niż kobiety. Systemy klasyfikacji klinicznej choroby zaproponowane około ćwierć wieku temu przez Rai’a i Binet’a są przydatne dla oceny stopnia zaawansowania procesu nowotworowego. Ich przydatność przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych jest jednak ostatnio kwestionowana z powodu bardzo zróżnicowanego przebiegu choroby u poszczególnych pacjentów z tą samą rozległością procesu nowotworowego. Z tego powodu poszukuje się nowych czynników „prognozujących” przebieg schorzenia w indywidualnych przypadkach. W ostatnich latach wyodrębniono nowe czynniki rokownicze. Należą do nich: aktywność dehydrogenazy kwasu mlekowego (LDH), stężenie b2-mikroglobuliny, aktywność kinazy tymidynowej, zawartość rozpuszczalnego receptora CD23 i CD44, stopień ekspresji CD38 na komórkach białaczkowych, stan regionu zmiennego genu dla łańcucha ciężkiego immunoglobulin oraz ekspresja ZAP-70 na komórkach białaczkowych. Także obecność anomalii cytogenetycznych jest ważnym czynnikiem rokowniczym. U osób z delecją 11q lub z delecją 17p dochodzi do szybkiej progresji choroby. Pacjenci ci także źle odpowiadają na stosowane leczenie, a średni czas życia jest stosunkowo krótki w porównaniu do chorych, którzy nie wykazują anomalii cytogenetycznych lub jedynie delecję 13q. Analiza wyników wymienionych badań umożliwia aktualnie wyodrębnienie chorych o wyjątkowo złym rokowaniu, a tym samym ułatwia podejmowanie decyzji o aktywnej terapii już w chwili formułowania rozpoznania.