Wpływ nasilenia hipoksji i unaczynienia w guzie pierwotnym na występowanie klasycznych czynników rokowniczych u chorych na raka gruczołu krokowego – czy markery biologiczne są pomocne w przewidywaniu przebiegu choroby nowotworowej? - Andrusewicz, Hanna; Żyromska, Agnieszka; Makarewicz, Roman (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2009)
Wstęp: Do klasycznych czynników rokowniczych u pacjentów chorych na raka stercza należą: stopień zaawansowania klinicznego, stopień złośliwości histologicznej w skali Gleasona oraz poziom PSA. Trwa poszukiwanie wiarygodnych markerów biologicznych nowotworu, które uzupełniłyby skąpe dane morfologiczno-kliniczne w celu bardziej precyzyjnego i zindywidualizowanego przewidywania prognozy oraz doboru odpowiedniej opcji terapeutycznej. Cel pracy: Ocena znaczenia markerów hipoksji oraz unaczynienia w guzie pierwotnym poprzez określenie ich korelacji z uznanymi czynnikami prognostycznymi u pacjentów chorych na raka stercza, poddanych pierwotnemu leczeniu chirurgicznemu. Materiał i metody: Retrospektywnej analizie poddano bloczki parafinowe raków stercza pochodzących od 43 chorych po radykalnej prostatektomii. Preparaty otrzymane z bloczków poddano barwieniom immunohistochemicznym na obecność markera hipoksji – białka Hif-1a, oraz markera mikrounaczynienia – białka CD34. Uzyskane wyniki poddano analizie statystycznej w celu określenia korelacji z klasycznymi czynnikami prognostycznymi – stopniami pTNM, Gleasona i wyjściowym stężeniem PSA. Wyniki: Wykazano korelację pomiędzy stopniem Gleasona i obydwoma badanymi czynnikami biologicznymi: ekspresją Hif-1a (R = 0,32; p < 0,05) oraz gęstością naczyń wykazujących ekspresję CD34 (R = 0,65; p < 0,001). Ponadto odnotowano istotną zależność pomiędzy stopniem pTNM a gęstością naczyń CD34 (+) (R = 0,34; p < 0,05). Stopień nasilenia hipoksji i unaczynienia w guzie pierwotnym może stanowić istotny dodatkowy wskaźnik rokowniczy u pacjentów chorych na raka stercza. Pełna korelacja stopnia zróżnicowania histologicznego z badanymi markerami biologicznymi sugeruje jego wiodące znaczenie pośród klasycznych czynników prognostycznych.