KARDIOCHIRURGIA DOROSŁYCHEmergency invasive intervention in the diagnosis and treatment of perioperative ischaemia in patients undergoing coronary surgery - Kowalik, Violetta; Wasilewski, Jarosław; Hudzik, Bartosz; Szafron, Bartłomiej; Zembala, Marian (Kardiochirurgia i Torakochirurgia Polska/Polish Journal of Thoracic and Cardiovascular Surgery, 2009)
Wstęp: Wystąpienie zawału śródoperacyjnego w przebiegu pomostowania tętnic wieńcowych stanowi istotny problem zarówno diagnostyczny, jak i leczniczy. Postępowanie polegające na wczesnej pilnej koronarografii i bajpasografii jest postępowaniem stosunkowo nowym, a analizy dotyczące tego zagadnienia są nieliczne. Cel: Celem pracy jest przedstawienie wyników strategii pilnej diagnostyki i interwencji przezskórnej u chorych z cechami ostrego niedokrwienia mięśnia sercowego, które występują w pierwszych 24 godzinach od operacji pomostowania tętnic wieńcowych. Materiał i metody: Badaną grupę stanowiło 11 090 chorych poddanych chirurgicznej rewaskularyzacji, spośród których u 153 (1,38%) wykonano pilną koronarografię i bajpasografię z powodu objawów ostrego niedokrwienia mięśnia sercowego. Na podstawie ich wyniku decyzję o leczeniu przezskórnym podjęto u 62 (40,5%) pacjentów, w tym u 23 (37,1%) wykonano angioplastykę balonową pomostów lub tętnic natywnych, natomiast angioplastykę z implantacja stentu/stentów u 39 (62,9%) chorych. W 30 (19,6%) przypadkach koronarografia pozwoliła na wykluczenie nowych zmian w tętnicach natywnych lub pomostach, natomiast u 42 (27,4%) chorych zdecydowano o leczeniu zachowawczym, czego powodem był brak możliwości technicznych wykonania rewaskularyzacji przezskórnej lub reperacji. Jedynie 25 chorych, co stanowi 16,3% analizowanej grupy, wymagało skierowania do rewizji chirurgicznej. Wnioski: Strategia diagnostyczno-lecznicza polegająca na pilnej koronarografii i bajpasografii w sytuacji wystąpienia objawów niedokrwienia mięśnia sercowego w okresie okołooperacyjnym umożliwia określenie przyczyny ostrego niedokrwienia oraz ustalenie optymalnego sposobu postępowania. U ponad 40% chorych możliwe jest wykonanie interwencji przezskórnej, której skuteczność wynosi ponad 85%. Taki sposób postępowania powoduje, że 4 na 5 chorych unika ponownej operacji, a ci, którzy są na nią kierowani, mają ustalone wskazania i zakres reinterwencji.