Artykuł oryginalnyWpływ fototerapii na wystąpienie zespołu suchego oka u pacjentów z łuszczycą - Spera, Agata; Skonieczna, Katarzyna; Chorążyczewska, Weronika; Mulak, Małgorzata; Reich, Adam (Advances in Dermatology and Allergology/Postępy Dermatologii i Alergologii, 2010)
Wprowadzenie : Fototerapia i fotochemioterapia są jednymi z najczęściej stosowanych metod w leczeniu łuszczycy. Ekspozycja na działanie promieniowania ultrafioletowego może jednak prowadzić do uszkodzenia narządu wzroku. Cel : Ocena częstości występowania objawów zespołu suchego oka u pacjentów z łuszczycą poddanych leczeniu foto- lub fotochemioterapią. Materiał i metody : Do badania włączono 36 osób z łuszczycą (18 kobiet i 18 mężczyzn) w wieku 21–73 lat (średnia 47,7 ±14,2 roku), u których zaplanowano foto- lub fotochemioterapię. Na kontrolne badanie po upływie 3 mies. od zakończenia foto- lub fotochemioterapii zgłosiło się 28 (77,8%) chorych. Wszystkich pacjentów poddano dokładnemu badaniu dermatologicznemu i okulistycznemu (zarówno przed foto- lub fotochemioterapią, jak i 3 mies. po niej) z uwzględnieniem testu Schirmera oraz określeniem czasu rozpadu filmu łzowego. Nasilenie choroby w badanej grupie wg wskaźnika PASI wynosiło średnio 17,7 ±10,0 punktów, średni czas trwania choroby – 14,5 ±14,3 roku, natomiast średni czas ostatniego zaostrzenia łuszczycy – 3,9 ±4,0 mies. Wyniki : Objawy sugerujące zespół suchego oka w trakcie pierwszego badania okulistycznego obecne były u 12/36 chorych, natomiast po leczeniu u 13/28 (p = 0,38). Wśród 28 pacjentów poddanych powtórnemu badaniu okulistycznemu średni wynik testu Schirmera przed rozpoczęciem leczenia wynosił 16,6 ±8,2 mm dla oka prawego i 20,2 ±8,4 mm dla oka lewego, natomiast po foto- lub fotochemioterapii 16,7 ±7,6 mm dla oka prawego (p = 0,98) i 17,6 ±8,2 mm dla oka lewego (p = 0,08). Średni czas rozpadu filmu łzowego przed rozpoczęciem leczenia wynosił 14,8 ±7,9 s dla oka prawego i 15,8 ±7,5 s dla oka lewego, a po foto- lub fotochemioterapii dla oka prawego 14,4 ±5,4 s (p = 0,8), natomiast dla oka lewego 14,2 ±5,0 s (p = 0,26). Wnioski : Wydaje się, że fototerapia może się przyczyniać do powstania, jak i nasilać istniejący już zespół suchego oka. Zastosowanie jednego cyklu fototerapii wiąże się z niewielkim ryzykiem rozwoju tego zespołu, natomiast powtarzanie tej terapii prawdopodobnie może to ryzyko istotnie zwiększać.