Artykuł oryginalnyWpływ stentowania tętnicy udowej powierzchownej i poszczególnych czynników ryzyka wystąpienia miażdżycy na zmiany wybranych parametrów globalnej funkcji śródbłonka u pacjentów z przewlekłym niedokrwieniem kończyn dolnych. Badanie pilotażowe - Budzyński, Jacek; Wiśniewska, Joanna; Wasielewski, Marcin; Suppan, Karol (Advances in Interventional Cardiology/Postępy w Kardiologii Interwencyjnej, 2012)
Wstęp: Zaburzenie funkcji śródbłonka jest podstawowym mechanizmem patogenetycznym rozwoju i powikłań miażdżycy naczyń. Wiadomo, że zabieg rewaskularyzacyjny i kontrola czynników ryzyka rozwoju miażdżycy mogą poprawiać globalną funkcję śródbłonka. Cel: Ocena związku wybranych czynników ryzyka wystąpienia miażdżycy ze zmianami wartości nieinwazyjnych wskaźników funkcji śródbłonka w ciągu rocznej obserwacji pacjentów po stentowaniu tętnicy udowej powierzchownej (TUP). Materiał i metody: Analizie poddano wartości wskaźników zaburzenia funkcji śródbłonka u 17 mężczyzn leczonych metodą stentowania TUP z powodu chromania przestankowego. Przed zabiegiem, w dobę po stentowaniu TUP, oraz po 1, 3, 6 i 12 miesiącach od wykonania procedury wewnątrznaczyniowej zbadano: wskaźnik kostka–ramię (WKR), dylatację tętnicy ramiennej oraz wskaźnik rozszerzalności tętnicy ramiennej i szyjnej w odpowiedzi na niedokrwienie i podanie nitrogliceryny, a także parametry dopplerowskie przepływu w tętnicy ramiennej i grubość kompleksu intima-media tętnicy szyjnej wspólnej. Wyniki: Spośród badanych parametrów jedynie WKR poprawił się istotnie po stentowaniu TUP. Wykazano natomiast znamienne różnice przebiegu zmian wartości parametrów funkcji śródbłonka w zależności od obecności czynników ryzyka wystąpienia miażdżycy, takich jak wiek > 62 lat, hipercholesterolemia, cukrzyca i nadciśnienie tętnicze. U osób z tymi schorzeniami wartości parametrów śródbłonkowych były gorsze przed zabiegiem, w kolejnych badaniach poprawiały się, osiągając po 3–6 miesiącach od zabiegu wartości obserwowane u pacjentów bez tych obciążeń. Wnioski: Stentowanie TUP wraz z odpowiednią farmakoterapią może nie tylko poprawiać ukrwienie kończyn dolnych, lecz także niwelować negatywny wpływ chorób współistniejących na globalną funkcję śródbłonka i upośledzenie rezerwy wazodylatacyjnej tętnicy ramiennej i szyjnej, szczególne u osób najbardziej zagrożonych.