Anatomiczne zmiany mózgu w schizofrenii - Dziwota, Ewelina; Łaba-Stefanek, Agnieszka; Małolepsza, Olga; Skoczeń, Nikodem; Olajossy, Marcin (Neuropsychiatria i Neuropsychologia/Neuropsychiatry and Neuropsychology, 2015)
Schizofrenia jest jedną z najcięższych i wciąż mało poznanych chorób psychicznych o złożonej etiologii i patomechanizmie. Niniejszy artykuł przedstawia zmiany anatomiczne mózgu, którymi można tłumaczyć deficyty poznawcze i inne objawy psychopatologiczne składające się na obraz schizofrenii. Praca obejmuje wyniki dostępnych badań naukowych na temat zaobserwowanych dzięki najnowszym technikom neuroobrazowania specyficznych dla procesu schizofrenicznego zmian struktur ośrodkowego układu nerwowego, takich jak: hipokamp, płat skroniowy, przegroda przezroczysta, układ komorowy, móżdżek, istota biała, istota szara, płat czołowy oraz wzgórze. Badania mózgu dotyczące osób z grupy wysokiego ryzyka rozwoju psychozy dowiodły, że osoby te miały zmniejszone struktury hipokampa po prawej stronie. Z kolei analizy obrazów rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI) wskazują na zmniejszenie objętości górnego i środkowego zakrętu w lewej półkuli, a obustronnie dotyczy to zakrętu skroniowego dolnego. Ostatnie badania wykorzystujące technikę SBM (source- based morphometry) wykazały zmniejszenie grubości kory w obszarze czołowo-skroniowym, w częściach kory wzrokowej, tj. w boczno-potylicznej, językowej, skroniowo-potylicznej korze oraz w połączeniu ciemieniowo-potylicznym. Móżdżek, biorący udział w procesach poznawczych i regulacji emocjonalnej, zmniejsza swoją ogólną objętość oraz objętość kory u chorych na schizofrenię, czemu towarzyszy zredukowana gęstość liniowa kory oraz niewielka liczba komórek Purkinjego. Dynamiczny rozwój nowych metod neuroobrazowania w ostatnich latach pozwolił przyjrzeć się pracującemu mózgowi, czyli mózgowi żywego człowieka. Dzięki współpracy psychiatry i neuroradiologa możliwe jest lepsze zrozumienie chorób psychicznych, w tym schizofrenii. Zaprezentowany w artykule przegląd badań nad strukturami mózgowia u pacjentów z rozpoznaniem schizofrenii jest dowodem na trwałe zmiany anatomiczne, które tłumaczą przyczyny i mechanizmy wielu objawów psychopatologicznych.