Migracja zawodowa personelu pielęgniarskiego jako nowe wyzwanie dla systemów ochrony zdrowia - Wójcik, Grażyna; Sienkiewicz, Zofia; Wrońska, Irena (Nursing Problems / Problemy Pielęgniarstwa, 2007)
Zjawisko migracji personelu medycznego, staje się coraz większym problemem który zagraża zarówno krajom rozwijającym się jak i rozwiniętym. W artykule podjęto analizę wyzwań w zakresie planowania personelu i organizacji systemu przed którymi staje system opieki zdrowotnej w Polsce. Odpowiedzią na dynamiczny wzrost migracji personelu medycznego powinny być odpowiednie działania na poziomie krajowym, regionalnym i międzynarodowym. Analiza przyczyn migracji pielęgniarek wskazuje, że proces ten jest uwarunkowany wieloma czynnikami nie tylko finansowymi. Kierunki i nasilenie migracji pielęgniarek zmieniają się wraz ze zmianami politycznymi i gospodarczymi na świecie. Niedostateczny rozwój systemów danych dotyczących migracji personelu medycznego nie pozwala na pełną i wiarygodną ocenę tego zjawiska. Większość źródeł potwierdza, że zjawisko migracji będzie się rozwijać a migracja czasowa będzie głównym wyzwaniem najbliższych lat. Migracja zagraniczna polskich pielęgniarek jest tylko jednym z objawów systemowych problemów pielęgniarstwa w Polsce. W podsumowaniu zostały przedstawione rekomendacje dla Polski dotyczące zarządzania migracją pielęgniarek obejmujące: poprawę warunków pracy personelu, rozwijanie baz danych dotyczących zjawiska migracji, rozwój współpracy międzysektorowej i międzynarodowej w tej dziedzinie.