Radioterapia u chorych z przerzutami nowotworowymi do mózgu – stan obecny - Kluska, Adam; Stanisławek, Anna; Kapuściński, Wojciech; Loga, Karolina; Tracz, Natalia; Gottwald, Leszek Marcin (Medycyna Paliatywna/Palliative Medicine, 2019)
Przerzuty do mózgu są rozpoznawane u 10–30% chorych na nowotwory złośliwe. Są to najczęstsze guzy wewnątrzczaszkowe. Objawy kliniczne przerzutów do mózgu to bóle i zawroty głowy, osłabienie, nudności, wymioty, napady padaczkowe, zmiany zachowania i ogniskowe ubytki neurologiczne. Najczęstszym ogniskiem pierwotnym u kobiet jest rak piersi, a u mężczyzn rak płuca. Największą czułość w diagnozowaniu przerzutów do mózgu wykazuje badanie rezonansu magnetycznego. Wybór optymalnej metody leczenia zależy od czynników prognostycznych, takich jak stan ogólny chorego, liczba przerzutów, wiek oraz stopień kontroli choroby pozaczaszkowej. Najlepsze efekty przynosi połączenie leczenia chirurgicznego oraz radiochirurgii stereotaktycznej (stereotactic radiosurgery – SRS) lub radioterapii stereotaktycznej frakcjonowanej (fractionated stereotactic radiotherapy – FSRT) oraz napromieniania całego mózgu (whole brain radiotherapy – WBRT). Samodzielna WBRT jest ważną metodą leczenia paliatywnego u pacjentów z mnogimi zmianami w mózgowiu i przeciwwskazaniami do leczenia chirurgicznego lub SRS. Napromienianie całego mózgu jest metodą skuteczną i poprawiającą jakość życia u chorych z przerzutami do mózgu.