Skrajna hiponatremia w przebiegu zespołu niedostosowanego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH) u chorego na drobnokomórkowego raka płuca – opis przypadku i przegląd piśmiennictwa - Ząbek, Magdalena; Szpytma, Teresa; Gliński, Bogdan (Contemporary Oncology/Współczesna Onkologia, 2005)
Wstęp: Celem pracy jest przedstawienie przypadku pełnoobjawowego zespołu SIADH ze skrajną hiponatremią u chorego na drobnokomórkowego raka płuca w początkowym etapie leczenia cytostatykami. Opis przypadku: 64-letniego mężczyznę z potwierdzonym histopatologicznie rakiem drobnokomórkowym lewego płuca przyjęto do Kliniki Radioterapii Instytutu Onkologii w stanie ogólnym dobrym. Ustalono stopień zaawansowania LD, parametry biochemiczne w granicach normy. Rozpoczęto leczenie systemowe wg schematu opartego na cisplatynie i etopozydzie. W 4. dniu chemioterapii wystąpiły: osłabienie, brak apetytu, nudności, wymioty, następnie napady drgawek z utratą przytomności. Chory splątany, w utrudnionym kontakcie. Na podstawie badań biochemicznych i po wykluczeniu innych przyczyn rozpoznano zespół SIADH. Włączono suplementację sodu i leczenie objawowe. Uzyskano stopniową poprawę stanu klinicznego i parametrów biochemicznych. Dyskusja: Nowotworem odpowiedzialnym najczęściej za ektopowe wydzielanie ADH jest drobnokomórkowy rak płuc. Zespół SIADH występuje u 8–11 proc. chorych na SCLC. Dynamika narastania objawów klinicznych i biochemicznych u omawianego chorego oraz ich szczególne natężenie świadczą o nagłym charakterze nadprodukcji substancji czynnej. Możliwe mechanizmy to: uwolnienie ADH z komórek nowotworowych po ich rozpadzie w odpowiedzi na leczenie lub ortotopowy wyrzut ADH wskutek stymulacji cytostatykami, w szczególności cisplatyną. Początkowe objawy zespołu SIADH mogą być interpretowane jako część obrazu choroby podstawowej, reakcja na stosowane leczenie, cechy rozsiewu do CSN. Wystąpienie zespołu SIADH w trakcie terapii świadczyć może zarówno o powodzeniu leczenia (rozpad komórek nowotworowych), jak i o jego nieskuteczności (wydzielanie ADH przez aktywne komórki nowotworowe, progresja procesu nowotworowego). Opisany przypadek skrajnej hiponatremii i związanego z tym zagrożenia życia nakazuje zachowanie szczególnej ostrożności w początkowym etapie leczenia przeciwnowotworowego.