ARTYKUŁ ORYGINALNYMożliwości leczenia i odległe wyniki przezskórnej angioplastyki u chorych - Przewłocki, Tadeusz; Kabłak-Ziembicka, Anna; Pieculewicz, Monika; Stopa, Ireneusz; Pieniążek, Piotr; Zalewski, Jarosław; Musiałek, Piotr; Kozanecki, Artur; Tracz, Wiesława (Advances in Interventional Cardiology/Postępy w Kardiologii Interwencyjnej, 2005)
Wstęp: Przezskórna rewaskularyzacja (PCI) u chorych po pomostowaniu aortalno-wieńcowym (CABG) jest problemem z uwagi na zwiększającą się liczbę chorych z nawrotem dolegliwości wieńcowych. Cel pracy: Ocena przyczyny nawrotu dolegliwości, możliwości rewaskularyzacji oraz ocena wyników i czynników warunkujących wystąpienie incydentów sercowych (MACE) po PCI. Materiał i metoda: 215 kolejnych chorych (80,9% mężczyzn) w wieku 62,8±8,1 (40–82) lat, u których wykonano angiografię z powodu nawrotu dolegliwości w średnim czasie 92,9±48,8 miesięcy po CABG. U chorych leczonych PCI oznaczano okołozabiegowo troponinę I (TnI) oraz frakcję MB kinazy kreatynowej (CK-MB). Wyniki: U 186 (86,5%) chorych ustalono przyczynę nawrotu dolegliwości: u 38,6% była to niewydolność pomostów aortalno-wieńcowych (p-aw), u 23,3% progresja miażdżycy w natywnych naczyniach (nnw), u 24,7% chorych obie te przyczyny. Do PCI zakwalifikowano 123 (66,1%) chorych, a 5 (2,7%) do ponownej CABG. U 34 (27,6%) chorych poszerzano p-aw, u 75 (61,0%) nnw, a u 14 (11,4%) p-aw i nnw (średnio 1,4 zwężeń/chorego). Zabieg PCI był skuteczny u 118 (95,9%) chorych, u 1 chorego wystąpił zawał serca i u 1 udar krwotoczny po podaniu tkankowego aktywatora plazminogenu (tPA). W obserwacji odległej (średnio 23,9±10,6, 6–41 miesięcy), poważne niepożądane zdarzenia sercowe (Major Adverse Cardiac Events, MACE) wystąpiły u 35 (29,7%) chorych, w tym u 5 (4,2%) – zgon, u 12 (10,2%) zawał serca, a 25 (21,2%) chorych wymagało re-PCI. MACE częściej występowało u chorych z interwencją w p-aw niż w nnw (59% vs 38%; p=0,014) oraz gdy PCI wykonano w obszarze unaczynienia gałęzi międzykomorowej przedniej (LAD) (p=0,05). Ostry zespół wieńcowy przed, jak i wzrost wartości TnI oraz CK-MB po PCI znamiennie korelował z częstością zawału serca i nawrotu zwężenia w obserwacjach odległych. Wnioski: Najczęstszą przyczyną nawrotu dolegliwości jest niewydolność p-aw, a połowa chorych ma istotną progresję miażdżycy w nnw. Do ponownej rewaskularyzacji kwalifikuje się 2/3 chorych. Zabieg wykonany w pomoście lub w obszarze unaczynienia LAD oraz okołozabiegowy wzrost TnI i CK-MB wiążą się z częstszym MACE.