Trudności w chirurgicznym leczeniu zeza rozbieżnego następczego - Broniarczyk-Loba, Anna (Klinika Oczna / Acta Ophthalmologica Polonica, 2013)
Zez rozbieżny następczy powstaje wskutek zeza zbieżnego u pacjentów, którzy nie mają widzenia obuocznego. Może on powstać spontanicznie lub w wyniku operacji przeprowadzonej w zbyt dużym zakresie. Nie wszystkie przypadki można wytłumaczyć w ten sposób. Pacjenci z zezem rozbieżnym następczym najczęściej zgłaszają się do lekarza specjalisty powodowani względami estetycznymi, ale w dużej mierze przyczyną jest też uciążliwe dwojenie. Z powodu trudności napotykanych w diagnostyce przedoperacyjnej i w ustaleniu prawidłowego postępowania chirurgicznego pacjenci z zezem rozbieżnym następczym skupiają szczególną uwagę operatorów. Wykonywane przedoperacyjnie testy diagnostyczne (próby pryzmatyczna i botulinowa) często nie dostarczają w pełni wiarygodnych informacji na temat występowania korowej supresji obrazu, nieprawidłowej korespondencji siatkówkowej oraz prawdopodobieństwa pojawienia się dwojenia (w tym także paradoksalnego dwojenia) po operacji. Dodatkowo wielu chirurgów zwraca uwagę na trudności techniczne w czasie leczenia operacyjnego zeza rozbieżnego następczego, zwłaszcza w reoperacjach. Ocena stanu biernej ruchomości gałek ocznych i właściwy wybór oka, które zostanie poddane reoperacji, to podstawowe działania w postępowaniu przedoperacyjnym. Prawidłowe zrównoważenie siły mięśniowej podczas reoperacji wymaga dużego doświadczenia operatora, a często konieczności dokonania śródoperacyjnej korekcji wstępnie zaplanowanego zakresu zabiegu. Najważniejsze przed ostateczną interwencją chirurgiczną pozostaje uwzględnienie zarówno życzenia pacjenta odnośnie do pooperacyjnego efektu estetycznego, jak i oceny ryzyka powstania zagrażającego dwojenia.