Czy aktywność hydrolityczna grzybów z rodzaju Candida wyizolowanych od chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płucną (POChP) może zmieniać się z postępem choroby podstawowej? - Kuźnar, Barbara; Brajer, Beata; Batura-Gabryel, Halina; Młynarczyk, Witold (Advances in Dermatology and Allergology/Postępy Dermatologii i Alergologii, 2003)
Wprowadzenie. Coraz częstsze występowanie Candida w organizmie człowieka spowodowało większe zainteresowanie cechami ich patogenności. Patogenność grzyba, w tym aktywność enzymatyczna współdecyduje o przebiegu zakażenia. Egzoenzymy hydrolityczne Candida odgrywają istotną rolę w osiedlaniu się tych grzybów na błonach śluzowych człowieka, a także w dalszej ich inwazji. W Klinice Chorób Płuc do grupy ryzyka zakażenia Candida należą m.in. chorzy na POChP. W grupie tej (analogicznie do hipotetycznego wpływu bakterii znajdujących się w drogach oddechowych), występowanie Candida może prawdopodobnie mieć wpływ na przebieg choroby podstawowej, np. przez stymulowanie i podtrzymywanie przewlekłego procesu zapalnego charakterystycznego dla POChP. Cel pracy: 1. Ocena i porównanie aktywności hydrolitycznej grzybów z rodzaju Candida , wyizolowanych z plwociny chorych na POChP oraz od grupy kontrolnej osób zdrowych; 2. Próba oceny aktywności hydrolitycznej Candida w zależności od stopnia zaawansowania POChP. Materiał i metody. Badano plwocinę indukowaną 4% NaCl, pobraną od 53 chorych na POChP oraz od 14 osób zdrowych. Szczepy Candida hodowano na podłożu Sabourauda i identyfikowano za pomocą testu ID C 32 (bioMérieux). Aktywność hydrolityczną określano w nanomolach hydrolizowanego substratu, przy użyciu półilościowego testu API ZYM (firmy bioMérieux) zawierającego substraty do oceny 19 hydrolaz. Stopień zaawansowania POChP określano wg zaleceń PTF, na podstawie spirometrii wykonywanej aparatem ABC Pneumo RS. Wyniki. 1) Szczepy Candida izolowane od chorych na POChP wykazywały aktywność wszystkich 19 ocenianych enzymów hydrolitycznych, natomiast izolowane od grupy kontrolnej wykazywały aktywność 18 enzymów (nie stwierdzono aktywności α-fukozydazy). 2) Dla szczepów izolowanych od chorych na POChP najsilniejsza była aktywność arylamidazy leucylowej (średnia 3,16) i lipazy esterazowej (średnia 2,96); najsłabsza α-fukozydazy (średnia 0,15) i α-chymotrypsyny (średnia 0,13). Dla szczepów izolowanych od osób zdrowych najsilniejsza była aktywność arylamidazy leucynowej (średnia 3,64) i α-glukozydazy (średnia 2,83); najsłabsza dla trypsyny, α-chymotrypsyny, α-galaktozydazy, b-galaktozydazy i α-mannozydazy (średnia 0,7). Zbliżoną do znamiennej różnicę aktywności stwierdzono w przypadku lipazy esterazowej – p=0,07, α-mannozydazy – p=0,07, α-galaktozydazy – p=0,06. Enzymy te były silniej wydzielane u chorych na POChP. 3) Podczas analizy korelacji między wydzielaniem enzymów hydrolitycznych a stopniem zaawansowania POChP stwierdzono, że w grupie chorych z łagodną i umiarkowaną postacią POChP, (FEV1 ł50% normy) istnieje znamienna statystycznie korelacja dodatnia między FEV1 a wydzielaniem N-acetyl-β-glukozaminidazy (p=0,04; r=+0,41). W grupie chorych z postacią średnio ciężką i ciężką POChP (FEV1 <50% normy) zaobserwowano statystycznie istotną korelację dodatnią między FEV1 a aktywnością arylamidazy leucynowej (p=0,02; r=+0,49); oraz istotną statystycznie korelację ujemną między FEV1 a wydzielaniem β-glukuronidazy (p=0,02; r=-0,47) i β-glukozydazy (p=0,03; r=-0,47). Wnioski. 1) Silna aktywność hydrolityczna szczepów Candida izolowanych od chorych na POChP świadczy o ich znacznej patogenności. 2) Aktywność kilku enzymów hydrolitycznych Candida koreluje ze stopniem zaawansowania choroby podstawowej (POChP). 3) Stwierdzenie powyższych zależności otwiera dyskusję nad potencjalnym wpływem grzybów rodzaju Candida obecnych w drogach oddechowych na patogenezę i przebieg POChP.