Androgeny u kobiet w okresie około- i pomenopauzalnym - Skałba, Piotr; Dąbkowska-Huć, Anna (Menopause Review/Przegląd Menopauzalny, 2006)
Rola androgenów u kobiet w okresie około- i pomenopauzalnym jest istotna zarówno w aspekcie patofizjologicznym, jak i klinicznym. Pomenopauzalne jajniki, jak i nadnercza wydzielają androgeny nawet po zaprzestaniu syntezy estradiolu, a synteza ta jest zależna w pewnym zakresie od wydzielania lutropiny (LH). Stwierdzono, że stężenia androstendionu i testosteronu są niższe u kobiet po obustronnym usunięciu jajników, niż po naturalnej menopauzie. Nadnercza również kontynuują wydzielanie androstendionu, dehydroepiandrosteronu (DHEA) i siarczanu dehydroepiandrosteronu (DHEAS) w okresie pomenopauzalnym, a poziom tej syntezy ulega tylko bardzo nieznacznemu obniżeniu. W pracy dokonano przeglądu aktualnej wiedzy na temat wydzielania i znaczenia androgenów u kobiet w wieku około- i pomenopauzalnym. Omówiono zmiany zachodzące w przebiegu zespołów hiperandrogennych po menopauzie oraz problemy związane z niedoborem androgenów w tym okresie życia kobiety. Zwrócono uwagę zarówno na wskazania, jak i sposoby leczenia androgenami w tej grupie wiekowej kobiet. Wiedza na temat zaburzeń w zakresie wydzielania androgenów po menopauzie jest ciągle poszerzana, co może przyczynić się do lepszego zrozumienia tych procesów i w efekcie do poprawy diagnostyki, profilaktyki i leczenia chorób związanych z zaburzeniami androgennymi u kobiet w okresie około- i pomenopauzalnym.