Endometrioza przewodu pokarmowego - Galbfach, Przemysław; Dziki, Adam (Menopause Review/Przegląd Menopauzalny, 2007)
Endometriozę definiuje się jako obecność ektopowych tkanek endometrium poza macicą. Endometrioza przewodu pokarmowego opisywana jest u 3–37% pacjentek z endometriozą w obrębie miednicy. W przewodzie pokarmowym ogniska endometriozy najczęściej spotyka się w odbytnicy i esicy. Umiejscowione są one zwykle na zewnątrz jelita, obejmując surowicówkę, mięśniówkę i błonę podśluzową. Błona śluzowa zajęta jest bardzo rzadko, co stwarza duże trudności diagnostyczne. Dolegliwości, jeśli występują, związane są zwykle z cyklem menstruacyjnym, nasilając się w okresie tuż przed i w trakcie samego krwawienia miesiączkowego. Najczęstszymi objawami są ból brzucha i miednicy, nasilone krwawienie miesiączkowe, bolesne miesiączki, bolesne stosunki płciowe, zaparcia, niedrożność, biegunki, bolesne parcie na stolec, krwawienia z odbytnicy. W praktyce klinicznej endometrioza przewodu pokarmowego jest jednak rzadko rozpoznawana i zwykle po długim trwaniu dolegliwości. Przemiana nowotworowa na podłożu zmian endometriozy przewodu pokarmowego zachodzi bardzo rzadko. Najpewniejszym sposobem rozpoznania endometriozy przewodu pokarmowego wydaje się laparoskopia, a jej leczenie polega na częściowym wycięciu jelita wraz z ogniskami endometriozy i otaczającymi tkankami. Cykliczne występowanie objawów ze strony przewodu pokarmowego korelujące z cyklem menstruacyjnym powinno zawsze nasuwać podejrzenie tej rzadkiej choroby.