SPECJALIZACJE
 
Specjalizacje, Kategorie, Działy
Wyślij
Udostępnij:
 
 
Prof. Konrad Rejdak o bólu w chorobach neurologicznych
 
- W neurologii bardzo często mówi się o leczeniu konkretnych chorób, a zapomina o bólu towarzyszącym tym chorobom, czyli niespecyficznym objawom ogólnoustrojowym, nie zawsze związanym z przyczynami choroby, powodującym dyskomfort chorego - przyznaje prof. dr hab. Konrad Rejdak, kierownik Katedry i Kliniki Neurologii Uniwersytetu Medycznego w Lublinie i prezes-elekt Polskiego Towarzystwa Neurologicznego.
Jak wiadomo, bój jest domeną doznań subiektywnych, jak więc diagnozować ból w neurologii, zwłaszcza, że pacjenci nie zawsze potrafią jasno zlokalizować ten bój i go opisać?
- Rzeczywiście brakuje obiektywnych metod oceny takiego bólu, dlatego lekarze muszą opierać się na subiektywnych ocenach pacjenta i mają utrudnione zadanie, aby ten ból eliminować. W związku z tym konieczne jest diagnozowanie przyczyn bólu, aby dotrzeć do mechanizmów pozwalających na skuteczne leczenie tego bólu. Zdiagnozowanie choroby przyczynia się do tego, że lekarz może określić, czy zaburzenia powstają w zakresie ośrodkowego układu nerwowego, czy układu obwodowego. Poznanie przyczyn kierunkuje lekarza w stronę łagodzenia bólu związanego z tą sferą, co dodatkowo może być wzmocnione przez działania eliminujące ból związany z objawami.

Jakim arsenałem leków dysponują lekarzy, aby ulżyć pacjentowi w bólu związanym z chorobami neurologicznymi?
- Mamy do dyspozycji całą drabinę analgetyczną, to znaczy, leczenie rozpoczynamy od leków podstawowych, popularnie zwanych lekami nieopioidowmi przeciwbolowymi, a jeśli te nie skutkują, stosujemy leki opioidowe i ich pochodne lub decydujemy się na metody leczenia zabiegowego.

Czy w chorobach neurologicznych możemy mówić o lekach nowej generacji i jaki jest dostęp do tych leków pacjentów w Polsce?
- Pojawiło się wiele nowych leków z grupy NLPZ, które wykazują dyza selektywnośc w mechanizmie działania. Nie zawsze te leki są refundowane więc barierą może być ich cena. Pojawiły się też leki mogące modyfikować przekaźnictwo bólowe, choćby z grupy leków przeciwpadaczkowych, które są refundowane jedynie w padaczce, ale już nie we wskazaniu bólu neuropatycznego, co jest przeszkodą w ich dostępie. Istnieją też silne leki stosowane w bólu nowotworowym, które nie są dostępne dla wszystkich pacjentów doświadczających bólu.

Jakie jest miejsce w leczeniu bólu neuropatycznego opioidów? Czy powinniśmy się ich bać?
- Nie, z pewnością nie, oczywiście nie wolno ich nadużywać i sięgać po opioidy w sposób bezkrytyczny. Wpierw należy zdefiniować przyczynę bólu, aby skutecznie ją leczyć. Opioidy powinny być stosowane, ale pod nadzorem lekarza specjalisty, który właściwie zdiagnozował przyczynę i charakter bólu.

A jaka jest rola przeciwdepresantów?
- Ból może być maską depresji. Czasami stosujemy u pacjenta różne leki przeciwbólowe, sięgamy nawet po opioidy, a nie zdajemy sobie sprawę, że pacjent cierpi na depresję. Dlatego tak ważne jest w prowadzeniu leczenia poznanie przyczyny bólu.

Jaka role w zwalczaniu bólu odgrywa fizjoterapia?
- Fizjoterapia ma podstawowe znaczenie w bólach związanych z kręgosłupem, czy uszkodzeniem obwodowego układu nerwowego. W tego typu dolegliwościach najlepsze efekty przynosi kompleksowe podejście do leczenia, czyli połączenie zabiegów fizjoterapeutycznych z leczeniem farmakologicznym.

Neurolodzy odnieśli ostatnio sukces jeśli chodzi o usprawnienie leczenia chorych z udarem mózgu. Proszę powiedzieć na czym ten sukces polega?
- Udało nam się wytworzyć cały system opieki nad chorym z udarem, aby trafił on jak najszybciej do ośrodka leczenia udarów, gdzie dokonuje się szybkiej diagnostyki oceniającej, jakiego typu jest to udar, i które naczynie jest zatkane ? Wówczas przeprowadza się zabieg trombolizy dożylnej lub przy jej nieskuteczności trombektomii mechanicznej w celu usunięcia skrzepliny ze światła tętnic mózgowych, i pacjent trafia na oddział neurologiczny, gdzie uzyskuje dalszą pomoc medyczną mająca na celu monitorowanie jego stanu zdrowia i zabezpieczenie przed nawrotem udaru. W programie pilotażowym znalazło się siedem ośrodków, a docelowo ma ich być około 30 w całym kraju. Chorzy w tych ośrodkach będą mieli dostęp również do trombektomi mechanicznej.

Dlaczego tylko niewielki odsetek pacjentów z udarem mózgu poddawanych jest leczeniu przyczynowemu?
- W kraju występuje rocznie około 60-80 tysięcy udarów mózgu, z czego tylko część z nich kwalifikowanych jest do leczenia przyczynowego. Pamiętajmy, że w tej liczbie mieści się całe spektrum typów udarów niedokrwiennych z różną lokalizacją i nasileniem deficytu neurologicznego. Wszyscy pacjenci z udarem niedokrwiennym mózgu powinni być poddani kwalifikacji do takiego leczenia pod warunkiem, że w odpowiednim czasie trafią do ośrodka udarowego. To okno czasowe od zachorowania wynosi do 4,5 godzin dla trombolizy dożylnej, a do 6 godzin dla trombektomii.

Neurologia jest jedną z najbardziej nieodgadnionych dziedzin medycyny, proszę powiedzieć zatem, jakie największe wyzwania stoją przed nią?
- Najważniejsze wyzwanie, to wykrycie przyczyn chorób neurologicznych, tak by można było je skutecznie leczyć, kolejne, to stworzenie metod regeneracji i odbudowy struktur uszkodzonych, tak, aby cofnąć deficyt neurologiczny, który wystąpił. Czeka na to wielu pacjentów z utrwalonym kalectwem neurologicznym, którym obecnie nie jesteśmy w stanie pomóc. Trzecie wyzwanie, to poprawa skuteczności leczenia objawowego w celu lepszego komfortu i jakości życia pacjentów neurologicznych.

Na konferencji „Wyzwania w neurologii – jak skutecznie leczyć ból”, która odbędzie się od 21 do 22 lutego 2019 roku w Warszawie, neurolodzy i współpracujący z nimi specjaliści będą prezentować opisy przypadków pacjentów neurologicznych, którzy doświadczali lub doświadczają bólu w chorobach neurologicznych…

Tak chcemy między innymi, poprzez opisy przypadków trafić do lekarzy, aby przybliżyć im nie tylko jak leczyć choroby neurologiczne, ale także jak ulżyć ich pacjentom w bólu.

Więcej o konferencji „Wyzwania w neurologii – jak skutecznie leczyć ból” na stronie: www.termedia.pl/Konferencje/Wyzwaniawneurologii.
 
© 2018 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe