Czynnik kosztotwórczy to każdy czynnik wywierający wpływ na zmianę kosztów. Opieka nad chorym, podobnie jak procesy produkcyjne i usługowe, może być analizowana wg koncepcji łańcucha wartości. Istotą tej koncepcji jest wyróżnianie łańcuchów podmiotów, procesów i działań. Jednym z etapów analizy, łańcucha wartości jest identyfikacja i oszacowanie czynników kosztotwórczych na dowolnym poziomie łańcucha: podmiotów, procesów lub działań. Jako przykłady chorób przewlekłych, w których są podejmowane takie analizy, można wymienić przewlekłą obturacyjną chorobę płuc – szczególnie jej zaostrzenia, cukrzycę, stwardnienie rozsiane oraz przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B.