Wstęp: Dane epidemiologiczne wskazują, że nowotwory głowy i szyi stanowią ponad 6% nowotworów u ludzi i są przyczyną ok. 5% zgonów nowotworowych. Najczęstszym rakiem jest rak krtani, który zajmuje 6.–7. miejsce pod względem zapadalności i umieralności wśród mężczyzn. Zniekształcenia i ubytki czynnościowe powodowane chorobą oraz jej leczeniem mają bardzo negatywne skutki psychologiczne i społeczne.

Cel pracy: Celem badań było poznanie związku optymizmu oraz poczucia umiejscowienia kontroli zdrowia z przystosowaniem psychicznym do choroby nowotworowej.

Materiał i metody: Badania przeprowadzono w marcu 2012 r. wśród wybranych losowo 50 pacjentów Ambulatorium Kliniki Nowotworów Głowy i Szyi Centrum Onkologii w Krakowie – 17 kobiet (34%) i 33 mężczyzn (66%) w wieku od 32 do 72 lat (średnio 57,3 roku) chorujących od 5 miesięcy do 10 lat (średnio 3 lata). W pracy posłużono się kwestionariuszem ankiety. Zastosowano ankietę społeczno-demograficzną zawierającą osiem pytań charakteryzujących grupę badaną i trzy wystandaryzowane testy: Test orientacji życiowej – LOT-R, Wielowymiarową skalę umiejscowienia kontroli zdrowia – MHLC i Skalę przystosowania psychicznego do choroby nowotworowej – Mini-MAC.

Wyniki i wnioski: Analiza regresji wykazała, że zmienność predyktora optymizmu wyjaśniała zarówno ok. 23% zmienności wyników poziomu ducha walki, jak i ok. 12% zmienności wyników pozytywnego przewartościowania i były to istotne statystycznie związki. W przypadku umiejscowienia kontroli zdrowia kontrola wewnętrzna miała istotny związek z duchem walki. W przypadku destrukcyjnych strategii wykazano istotny związek kontroli wewnętrznej zarówno z poziomem bezradności i beznadziejności, jak i zaabsorbowaniem lękowym.