Dystorsja kręgosłupa szyjnego jest najczęściej rozpoznawanym obrażeniem w wypadkach samochodowych i stanowi główną pozycję w strukturze osobowych odszkodowań komunikacyjnych. Weryfikacja następstw skręcenia szyjnego odcinka kręgosłupa (whiplash associated disorders – WAD) to wciąż duży problem opiniodawczy, gdyż obrażenia te są z definicji nieuchwytne przy użyciu dostępnych metod obrazowania („ujemne radiologicznie następstwa urazu akceleracyjno-deceleracyjnego o różnej symptomatologii”).

Celem pracy była próba zdefiniowania kryteriów, które mogłyby stanowić warunki brzegowe weryfikacji WAD, umożliwiając wstępne kohortowanie (preselekcję) opiniowanych przypadków i podjęcie rozstrzygnięć procesowych. W poszukiwaniu przesłanek różnicujących bardzo szeroki zakres i stopień nasilenia objawów w zależności od okoliczności zdarzenia, wyników badań przedmiotowych pacjentów, dodatkowych badań instrumentalnych, a także wskaźników o charakterze technicznym przeanalizowano dostępne piśmiennictwo naukowe obejmujące problematykę weryfikacji WAD. Na podstawie przeprowadzonej kwerendy wytypowano kryteria o potencjalnie największym znaczeniu pod względem możliwości ich zastosowania w rutynowej działalności eksperckiej (w aspekcie weryfikacyjnym, kwantyfikacyjnym oraz rokowniczym).

Podstawowym warunkiem przyjęcia średniego uszczerbku na zdrowiu w następstwie dystorsji szyjnego odcinka kręgosłupa powinno być potwierdzenie trzeciego stopnia WAD według klasyfikacji Quebec Task Force (QTF) oraz przekroczenie progowych wartości Δv (> 15 km/h), przyspieszenia środka ciężkości pojazdu ofiary (> 4 g) i współczynnika NIC (> 15 m2/s2). Uzupełniające kryteria wnioskowania powinny obejmować weryfikację prawidłowości ustawienia zagłówka, a także wyniki badań biomechanicznych dotyczących poziomu bezpieczeństwa konkretnego pojazdu oraz dane epidemiologiczne z baz danych obejmujących statystyki roszczeń zgłaszanych przez ofiary rzeczywistych wypadków.