Podstawą relacji formalnych pomiędzy lekarzem a pacjentem są przepisy prawa medycznego, których główną zasadą jest autonomia pacjenta. Wynika z niej obowiązek uzyskania świadomej zgody pacjenta na wszystkie działania lekarza. Warunkiem prawnej ważności zgody jest pełna informacja o stanie zdrowia i zachowanie wymaganej formy zgody. W praktyce lekarza rodzinnego mamy najczęściej do czynienia z ustną zgodą na badanie. Szczególnej ostrożności wymagają sytuacje udzielania świadczeń zdrowotnych osobom niepełnoletnim, poszerzania zakresu diagnostyki oraz wykonywania drobnych zabiegów medycznych. Warunkiem bezpieczeństwa prawnego lekarza jest poprawna komunikacja interpersonalna z pacjentem.