W publikacji opisano zapalenie naczyń w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), jako najczęściej występujący typ vasculitis, a także klasyczną jednostkę chorobową z tej grupy – guzkowe zapalenie tętnic. Przedstawiono też stosunkowo często spotykany typ zapalenia małych naczyń – ziarniniak Wegenera. Dwie ostatnie choroby cechuje z reguły ciężki przebieg, a niedostateczna znajomość ich różnorodnych, często niecharakterystycznych objawów sprawia, że śmiertelność w tych schorzeniach jest bardzo wysoka. Leczenie tych chorób jest trudne, ale w porę postawione rozpoznanie stwarza szansę uratowania życia chorego.