Współistnienie z hiperglikemią nadciśnienia tętniczego, insulinoporności, aterogennej dyslipidemii oraz centralnej otyłości określane jest mianem zespołu metabolicznego (ZM). Wielokrotnie wykazano, że jest on ściśle związany z występowaniem choroby wieńcowej (IHD) oraz powikłań sercowo-naczyniowych. Obecność czynników ryzyka koreluje ze stopniem zaawansowania zmian miażdżycowych w tętnicach wieńcowych, co stwarza możliwość prewencji. Znaczenie klasycznych czynników ryzyka w rozwoju miażdżycy zostało dobrze udokumentowane. Homocysteina (Hcy) należy do nowych czynników, a jej rola w rozwoju miażdżycy stanowi przedmiot zainteresowania i kontrowersji.
Cel pracy: Ocena wybranych czynników ryzyka rozwoju miażdżycy u pacjentów z IHD i współistniejącym ZM.
Materiał i metody: Badania objęły 141 mężczyzn w wieku do 55. roku życia z potwierdzoną koronarograficznie IHD bez cech niewydolności nerek (GFR >60 ml/min). Stopień zaawansowania IHD oceniano na podstawie liczby zwężonych ł50% tętnic oraz wg indeksu Duke. Wszystkim pacjentom oznaczono parametry gospodarki węglowodanowej i lipidowej, stężenie Hcy, kwasu foliowego, witaminy B12 oraz oceniono klasyczne czynniki ryzyka IHD. Obecność względnie brak ZM stanowił kryterium podziału pacjentów na 2 grupy. Cechy ZM stwierdzono u 57,4% pacjentów.
Wyniki: Obie podgrupy były porównywalne pod względem klinicznym, z wyjątkiem parametrów wynikających z kryteriów ZM. U pacjentów z ZM zaawansowanie zmian miażdżycowych korelowało ze stężeniem Hcy i kreatyniny oraz GFR (p<0,05), zaś w grupie bez ZM z wiekiem chorych (p=0,04). Analiza krzywych ROC wskazała, iż stężenie Hcy było predykatorem choroby wielonaczyniowej tylko u chorych z ZM (punkt odcięcia 10,85 µmol/l). Czułość i swoistość wyliczono odpowiednio na 68,7% i 59,4%.
Wnioski: U młodych mężczyzn z IHD podstawowe znaczenie mają klasyczne czynniki ryzyka, co przekłada się na częstość występowania ZM. U osób z ZM stężenie Hcy wykazuje związek z zaawansowaniem miażdżycy tętnic wieńcowych i może stanowić czynnik determinujący jej przedwczesny rozwój. Podwyższone, powyżej 10,85 µmol/l, stężenie Hcy u tych pacjentów może wskazywać na zwiększone ryzyko wielonaczyniowej IHD.