Wstęp
Definicja przemijającego niedokrwienia mózgu (TIA) jest obecnie przedmiotem debaty i wiele wskazuje na to, że zostanie zmieniona. Dotychczas TIA jest określane jako nagle występujące ogniskowe objawy neurologiczne, które całkowicie ustępują w ciągu 24 godz. [1]. Z uwagi na kliniczny charakter tej definicji oraz zawarte w niej szerokie okno czasowe, tak określona populacja chorych z TIA jest heterogenna, a u 20 do 30% chorych mimo ustąpienia objawów w badaniach obrazowych stwierdza się świeże zmiany niedokrwienne w mózgu [2]. W najnowszych, opublikowanych w lutowym numerze Stroke wytycznych American Heart Association i American Stroke Association, dotyczących prewencji wtórnej u chorych po udarze i TIA [1] autorzy opowiadają się za zaproponowanym w 2002 r. sformułowaniem, określającym TIA jako krótki epizod dysfunkcji neurologicznej, spowodowany ogniskowym zaburzeniem pracy mózgu lub niedokrwieniem siatkówki, trwający zwykle krócej niż 1 godz., bez cech udaru w badaniach obrazowych [3]. Po pierwszym epizodzie niedokrwienia mózgu ryzyko wystąpienia udaru niedokrwiennego lub ponownego TIA w ciągu 90 dni wynosi nawet do 30%, a znaczna część tego ryzyka, wg niektórych autorów nawet połowa, przypada na początkowe 2 doby po pierwszym TIA [4–7]. Obowiązujące standardy postępowania zarówno polskich, jak i międzynarodowych towarzystw naukowych zalecają jak najszybszą specjalistyczną diagnostykę oraz wdrożenie wtórnej profilaktyki udaru ze szczególnym uwzględnieniem leczenia przeciwpłytkowego, hipolipemizującego i kontroli ciśnienia tętniczego po pierwszym epizodzie niedokrwienia ośrodkowego układu nerwowego [1]. W przypadku współistniejącego zwężenia tętnicy szyjnej wewnętrznej zalecana jest chirurgiczna endarterektomia u wszystkich chorych ze współistniejącym ciasnym (70–99%) zwężeniem (klasa IA), oraz u wybranych pacjentów ze zwężeniem 50–69% (klasa IA). W przypadku wskazań do endarterektomii zalecane jest wykonanie jej w ciągu 2 tyg. od pierwszego epizodu niedokrwiennego (klasa IIaB). Te same wytyczne uwzględniają stentowanie tętnicy szyjnej wewnętrznej jako równorzędne z endarterektomią u wybranych chorych (klasa IIbB) [1], natomiast nie zawierają zaleceń odnośnie stentowania w trybie natychmiastowym ciasno zwężonej tętnicy szyjnej wewnętrznej odpowiedzialnej za nawracające objawy niedokrwienia mózgu.
Przedstawiamy przypadek wykonania takiego zabiegu w zabezpieczeniu systemem przeciwzatorowym...


Pełna treść artykułu...